Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Nedir, Neyi Belirler?

Avukatlık asgari ücret tarifesi, avukatların verdiği hukuki yardımlar için kararlaştırılabilecek ücretin alt sınırını gösteren ve Türkiye Barolar Birliği tarafından her yıl hazırlanan düzenleyici bir metindir. Kısaca AAÜT olarak anılır. Mahkemelerin kaybeden tarafa yüklediği vekalet ücreti de bu tarifeye göre belirlenir.

Aşağıda tarifenin hukuki dayanağını, nasıl hazırlanıp yürürlüğe girdiğini, neyi belirleyip neyi belirlemediğini ve ücret sözleşmesiyle ilişkisini açıklıyoruz. Yazıda tarifedeki tutarlara yer verilmemiştir; amaç, tarifenin hukuki niteliğini anlaşılır kılmaktır.

Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Nedir?

Avukatlık asgari ücret tarifesi, 1136 s. Av. K. md. 168 uyarınca yargı yerlerindeki işlemler ile diğer işlemlerden alınacak avukatlık ücretinin asgari hadlerini gösteren tarifedir. Tarife, avukatın hukuki yardımı karşılığında kararlaştırılabilecek en düşük ücreti ve mahkemelerin karşı tarafa yükleyeceği vekalet ücretinin ölçüsünü belirler.

Tarifenin iki ayrı işlevi vardır. İlki avukat ile iş sahibi arasındaki ilişkiye yöneliktir: taraflar ücreti serbestçe belirler, ancak bu serbestlik tarifenin altına inemez. İkincisi yargılamaya yöneliktir: davayı kazanan taraf vekille temsil edilmişse, mahkeme kaybeden taraf aleyhine tarifeye göre vekalet ücretine hükmeder. Bu iki işlev sık karıştırılır ve uygulamadaki anlaşmazlıkların önemli bir kısmı buradan doğar.

AAÜT hangi hukuki dayanağa sahiptir?

AAÜT, 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 168. maddesinin verdiği yetkiyle çıkarılır ve Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girer. Yürürlükteki tarife 4 Kasım 2025 tarihli ve 33067 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Tarifede 8 Ocak 2026 tarihli ve 33131 sayılı Resmî Gazete ile bir değişiklik yapılmış, manevi tazminata ilişkin md. 10’un ikinci fıkrası yürürlükten kaldırılmıştır.

Tarife kendi içinde genel hükümler ile ücret cetvellerinden oluşur. Genel hükümler, ücretin hangi işleri kapsadığını, feragat veya sulh hâlinde nasıl belirleneceğini, icra ve arabuluculuk gibi özel alanlarda hangi kuralların uygulanacağını düzenler. Cetveller ise işin türüne göre maktu ücretleri ve dava değerine göre kademeli nispi ücretleri gösterir.

Tarifeyi Kim Hazırlar ve Nasıl Yürürlüğe Girer?

Av. K. md. 168 uyarınca baro yönetim kurulları her yıl eylül ayında tarife önerilerini Türkiye Barolar Birliğine gönderir. TBB Yönetim Kurulu bu önerileri dikkate alarak tarifeyi o yılın ekim ayı sonuna kadar hazırlar ve Adalet Bakanlığına iletir. Bakanlık bir ay içinde karar vermezse tarife kesinleşir.

Bu takvim nedeniyle yeni tarife genellikle sonbaharın sonunda yayımlanır. Bu yazının hazırlandığı eylül 2026 itibarıyla uygulanan tarife hâlâ 2025 yılında yayımlanan tarifedir; yeni dönemin tarifesi yukarıdaki süreç tamamlanıp Resmî Gazete’de yayımlandığında yürürlüğe girecektir.

Türkiye Barolar Birliği ve Adalet Bakanlığının rolü

Tarifenin asıl hazırlayıcısı Türkiye Barolar Birliğidir. Adalet Bakanlığı ise bir tür onay makamı olarak çalışır: tarifeyi uygun bulmazsa gerekçesini göstererek TBB’ye geri gönderir. Geri gönderilen tarife TBB Yönetim Kurulunca üçte iki çoğunlukla aynen kabul edilirse onaylanmış sayılır, aksi hâlde onaylanmamış sayılır. Kanun ayrıca vergi, harç ve benzeri kamu alacaklarına ilişkin davalar ile 6183 sayılı Kanunun uygulanmasından doğan davalarda avukatlık ücretinin maktu olarak belirlenmesini öngörür.

Hangi tarifenin uygulanacağı nasıl belirlenir?

Tarifeler her yıl değiştiği için uzun süren davalarda hangi tarifenin esas alınacağı önem taşır. Av. K. md. 168’in son fıkrası ve AAÜT md. 21, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hükmün verildiği tarihte yürürlükte olan tarifenin esas alınacağını söyler. Dava açıldığı tarihteki tarife belirleyici değildir. AAÜT md. 2/3’e göre istinaf veya temyiz üzerine verilen bozma ya da kaldırma kararından sonra kurulan hükümlerde de hükmün verildiği tarihteki tarife uygulanır.

Asgari Ücret Tarifesi Neyi Belirler, Neyi Belirlemez?

Tarife, avukatlık ücretinin kararlaştırılabileceği en alt düzeyi belirler; avukatın isteyeceği ücreti belirlemez. Av. K. md. 163 uyarınca avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir ve belli bir hukuki yardımı, meblağı veya değeri kapsamalıdır. Üst sınırı ise tarife değil, Av. K. md. 164/2’deki yüzde yirmi beş kuralı çizer.

Bu ayrım, uygulamada şu anlama gelir: tarife bir fiyat listesi değildir. İki farklı dosyada aynı tarife kalemine giren işler için taraflar birbirinden çok farklı ücretler kararlaştırabilir; kanunun aradığı, bu ücretin tarifenin altında kalmaması ve sözleşmenin kanuna aykırı olmamasıdır. Tarife, ücretin nasıl ödeneceği, taksitlendirilmesi veya masrafların kimin tarafından karşılanacağı gibi konuları da düzenlemez; bunlar sözleşmenin konusudur.

Maktu ve nispi ücret ayrımı

Tarife iki tür ücret içerir. Maktu ücret, işin türüne göre sabit olarak belirlenen ücrettir; örneğin konusu para olmayan davalar veya belirli iş takipleri bu gruptadır. Nispi ücret ise konusu para veya para ile değerlendirilebilen işlerde, dava değerine göre kademeli oranlar uygulanarak hesaplanır. AAÜT md. 13’e göre nispi ücret, davanın görüldüğü mahkeme için öngörülen maktu ücretin altında kalamaz ve hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez.

Yüzde yirmi beş sınırı ve ücret sözleşmesi

Av. K. md. 164/2, dava veya hükmolunacak şeyin değerinin belli bir yüzdesinin ücret olarak kararlaştırılabileceğini, ancak bu oranın yüzde yirmi beşi aşamayacağını belirtir. Tavanı aşan bir ücret sözleşmesi tamamen geçersiz olmaz; md. 163 uyarınca tavan miktarında geçerli kabul edilir. Ayrıca bu tür sözleşmeler, dava konusu para dışındaki mal ve haklardan bir kısmının aynen avukata ait olacağı hükmünü taşıyamaz (md. 164/3).

Tarifenin Altında Ücret Kararlaştırılabilir mi?

Hayır. 1136 s. Av. K. md. 164/4’ün ilk cümlesi, avukatlık asgari ücret tarifesi altında vekalet ücreti kararlaştırılamayacağını açıkça düzenler. Tarifenin kendisi de aynı kuralı tekrarlar (AAÜT md. 1/3). Bu yasak, avukatlar arasında ücret rekabetini sınırlamayı ve mesleğin bağımsızlığını korumayı amaçlar.

Kanun, ücret alınmadan iş üstlenilmesini ayrıca düzenlemiştir: bu durumda hâlin baro yönetim kuruluna bildirilmesi gerekir. Maddi imkânı yetersiz kişiler için kanunun öngördüğü asıl yol ise baroların adli yardım bürolarıdır; bu sistemin işleyişini adli yardım ve adli müzaheret şartlarını anlatan yazımızda ayrıca ele alıyoruz.

Akdi avukatlık ücreti tarifenin altında kalırsa ne olur?

Tarifenin altında kalan bir akdi avukatlık ücreti hükümsüz sayılıp ortadan kalkmaz. AAÜT md. 1/3’ün ikinci cümlesine göre tarife hükümleri altında kararlaştırılan akdi ücretler, tarife hükümleri uyarınca kararlaştırılmış kabul edilir. Başka bir deyişle ücret, kendiliğinden tarifedeki asgari düzeye çekilmiş sayılır. Bu kural, ücret uyuşmazlığında avukatın en az tarife tutarını talep edebilmesinin dayanağıdır. Ücretin tarife düzeyine tamamlanması ise meslek kurallarının disiplin boyutunu ortadan kaldırmaz.

Yazılı Sözleşme Yoksa Ücret Nasıl Belirlenir?

Av. K. md. 164/4 uyarınca ücret kararlaştırılmamışsa, yazılı sözleşme yoksa ya da sözleşme belirsiz veya tartışmalıysa, değeri para ile ölçülebilen işlerde ücret, davanın kazanılan bölümü için ilamın kesinleştiği tarihteki değerin yüzde onu ile yüzde yirmisi arasında belirlenir. Bu miktar asgari ücret tarifesinin altında olamaz.

Değeri para ile ölçülemeyen işlerde ise doğrudan avukatlık asgari ücret tarifesi uygulanır. AAÜT md. 1/2 de aynı yönde düzenleme içerir: akdi ücret kararlaştırılmamışsa veya geçersiz sayılmışsa mahkeme, tarifeye göre hesaplanacak ücretin altında bir ücrete hükmedemez. Tarife bu hesaplamada yalnızca asgari değerin belirlenmesine esas alınır; diğer hususlar Avukatlık Kanunu hükümlerine tabidir.

Pratik sonuç şudur: yazılı ve açık bir sözleşme, hem avukatı hem iş sahibini korur. Sözleşmede hangi davanın veya işin kapsandığı, istinaf ve temyiz aşamalarının dahil olup olmadığı, icra takibinin ayrıca ücrete tabi olup olmadığı ve masrafların nasıl karşılanacağı yazılmalıdır. AAÜT md. 2/2’ye göre icra takipleri ile istinaf ve temyizde görülen duruşmalar ayrı ücreti gerektirdiğinden, bu noktaların sözleşmede açıkça düzenlenmesi sonradan çıkabilecek tartışmaları azaltır.

Mahkeme Karşı Tarafa Vekalet Ücreti Yüklerken Tarife Nasıl Uygulanır?

6100 s. HMK md. 323/1-ğ uyarınca vekille takip edilen davalarda kanun gereğince takdir olunan vekalet ücreti yargılama gideridir ve HMK md. 330 uyarınca taraf lehine hükmedilir. Av. K. md. 169’a göre yargı mercilerinin karşı tarafa yükleteceği ücret, tarifede yazılı miktardan az ve üç katından fazla olamaz.

AAÜT md. 3/1 bu aralıkta ücretin belirlenmesinde avukatın emeği, çabası, işin önemi, niteliği ve davanın süresinin göz önünde tutulacağını belirtir. Uygulamada mahkemeler çoğunlukla tarifedeki miktarla yetinir; artırım, ancak dosyanın gerektirdiği emeğin açıkça olağanın üzerinde olduğu durumlarda gündeme gelir. Karşı vekalet ücretinin hangi durumda kime yükleneceğini karşı vekalet ücretini kimin ödediğini anlatan rehberimizde ayrıntılı olarak inceledik. Tarifeye göre yaklaşık bir büyüklük görmek isterseniz hesaplama araçları arasındaki vekalet aracını kullanabilirsiniz; yargılama giderlerinin diğer kalemleri ise yargılama giderlerini kimin ödediği konusunda ayrı bir başlıktır.

Karşı taraf vekalet ücreti kime aittir?

Av. K. md. 164/5 uyarınca dava sonunda kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenen vekalet ücreti avukata aittir. Bu ücret, iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez. Karşı taraf vekalet ücreti, müvekkil ile avukat arasındaki sözleşme ücretinin yerine geçmez; ikisi ayrı hukuki temellere dayanır. Sözleşmede aksi kararlaştırılmış olsa bile, mahkeme kararında hükmedilen ücretin muhatabı kanun gereği avukattır.

Tarife Hangi Alanlarda Özel Kurallar İçerir?

AAÜT’nin genel hükümleri, bazı yargılama türleri için özel kurallar koyar. Bunların başında icra takipleri (AAÜT md. 11), tüketici hakem heyeti kararlarına itiraz davaları (md. 12), ceza davaları (md. 14), idari yargı (md. 15) ve arabuluculuk ile uzlaşma (md. 16) gelir. Her birinde ücretin nasıl belirleneceği farklıdır.

• Arabuluculuk: Dava şartı olan arabuluculukta, anlaşma belgesi imzalanırsa ücret tarifenin ilgili kısmına göre hesaplanan tutarın dörtte bir fazlası olarak belirlenir; anlaşmazlık hâlinde ayrı bir maktu kalem uygulanır (AAÜT md. 16/2). Konunun usul boyutu için ticari davalarda zorunlu arabuluculuk yazımıza bakabilirsiniz.
• Ceza davaları: Katılan vekille temsil edilmiş ve mahkûmiyet ya da HAGB kararı verilmişse tarifedeki ücret sanığa yükletilir; beraat eden ve müdafi ile temsil edilen sanık lehine Hazine aleyhine maktu ücrete hükmedilir (AAÜT md. 14).
• Seri davalar: Aynı nitelikteki çok sayıda dosyada ücret, dosya sayısı arttıkça kademeli olarak azalır (AAÜT md. 22).
• Kötüniyetli dava: HMK md. 329 ve AAÜT md. 23 uyarınca haksız dava açan taraf, karşı tarafın avukatıyla kararlaştırdığı ücretin tamamını veya bir kısmını ödemeye mahkûm edilebilir.

İcra takiplerine ilişkin ücret kurallarının takip süreciyle bağlantısını görmek için icra takibine itiraz süresi rehberimiz yararlı bir başlangıç noktasıdır.

Ücret Uyuşmazlığında Avukat ve İş Sahibinin Durumu Nedir?

Av. K. md. 166 uyarınca avukat, müvekkilin kendisine verdiği veya onun adına aldığı mal ve paraları ücret ve giderin ödenmesine kadar alacağı oranında elinde tutabilir. Ayrıca çalışması sonucu kazanılan mallar üzerinde diğer alacaklılara karşı rüçhan hakkına sahiptir. Uyuşmazlıkta tarife, asgari sınırı belirleyen ölçüt olarak kullanılır.

Sık gözden kaçan bir kural Av. K. md. 165’tedir: iş sahibinin birden çok olması hâlinde her biri, sulh veya başka bir yolla taraflar arasında anlaşmayla sonuçlanan ve takipsiz bırakılan işlerde her iki taraf avukat ücretinin ödenmesinden müteselsil borçlu sayılır. Yani dava sürerken karşı tarafla avukatları devre dışı bırakarak anlaşmak, ücret sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; aksine karşı tarafı da sorumluluğa dahil edebilir.

Avukatın işi sonuna kadar takip yükümlülüğü de ücret ilişkisini etkiler. Av. K. md. 171 uyarınca avukat, üzerine aldığı işi yazılı sözleşme olmasa bile sonuna kadar takip eder. AAÜT md. 5’e göre dava ve icra takibini kabul eden avukat, hangi aşamada olursa olsun tarifede belirlenen ücretin tamamına hak kazanır. Somut uyuşmazlığın dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir.

Avukatla Çalışmadan Önce Ücret Konusunda Nelere Dikkat Edilmeli?

Ücret ilişkisini baştan netleştirmek, Av. K. md. 163’ün öngördüğü şekilde belli bir hukuki yardımı ve meblağı kapsayan yazılı bir sözleşme yapmakla mümkündür. Aşağıdaki kontrol listesi, sözleşmeyi imzalamadan önce hangi noktaların açıkça konuşulması gerektiğini gösterir; her madde ilgili kanun hükmüne dayanır.

• Sözleşmenin hangi dava veya işi kapsadığı; istinaf, temyiz ve icra aşamalarının dahil olup olmadığı (AAÜT md. 2).
• Ücretin maktu mu, dava değerine oranla mı belirlendiği ve oranın yüzde yirmi beşi aşmadığı (Av. K. md. 164/2).
• Harç, bilirkişi, tebligat gibi yargılama giderlerinin ücretten ayrı olduğu ve kimin tarafından karşılanacağı (HMK md. 323).
• Karşı tarafa yüklenecek vekalet ücretinin kanun gereği avukata ait olduğu (Av. K. md. 164/5).
• Vekaletnamenin kapsamı ve özel yetki gerektiren işler; bu konu için vekaletnamenin nasıl çıkarıldığını anlatan yazımıza bakabilirsiniz.

Dava türüne göre avukatla temsilin zorunlu olup olmadığı da ücret planlamasını etkileyen bir sorudur; bu konuyu avukatla temsilin hangi davalarda gerektiğini inceleyen yazımızda ele alıyoruz. Şirketler açısından ayrıca anonim şirkette sözleşmeli avukat bulundurma yükümlülüğü gündeme gelebilir. Hukuki danışmanlık kapsamındaki diğer başlıklar için hukuki danışmanlık uzmanlık sayfamızı inceleyebilir, ekibimiz hakkında bilgiye ekibimiz sayfasından ulaşabilirsiniz. Tarifenin tam metni Türkiye Barolar Birliği sitesinde, yargılama giderlerine ilişkin hükümler ise 6100 sayılı HMK metninde yer alır.

Sıkça Sorulan Sorular

Avukatlık asgari ücret tarifesi hakkında en sık sorulan soruları aşağıda kısa yanıtlarla topladık. Yanıtlar 1136 sayılı Avukatlık Kanunu, 6100 sayılı HMK ve 4 Kasım 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tarife hükümlerine dayanır. Genel konular için sıkça sorulan sorular sayfasına de bakabilirsiniz.

AAÜT her yıl yenilenir mi?

Evet. 1136 s. Av. K. md. 168 uyarınca barolar her yıl eylül ayında tekliflerini TBB’ye gönderir, TBB tarifeyi ekim sonuna kadar Adalet Bakanlığına iletir. Yürürlükteki tarife 4 Kasım 2025 tarihli ve 33067 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır; yeni tarife yayımlanana kadar uygulanmaya devam eder.

Tarifedeki rakamlar avukatın alacağı ücret midir?

Hayır. Tarife, avukatlık ücretinin alt sınırını gösterir. Taraflar ücreti Av. K. md. 163 uyarınca serbestçe kararlaştırır; tarife yalnızca bunun altına inilemeyeceğini belirler. Somut ücret, işin niteliği ve taraflar arasındaki yazılı sözleşmeye göre şekillenir.

Avukat ücret almadan dava üstlenebilir mi?

Av. K. md. 164/4, tarifenin altında vekalet ücreti kararlaştırılamayacağını belirtir; ücret alınmadan dava üstlenildiğinde ise durumun baro yönetim kuruluna bildirilmesi gerekir. Kanun bu hâli tamamen yasaklamaz, ancak baronun denetimine tabi tutar.

Davayı kazanınca mahkemenin hükmettiği vekalet ücreti kime ödenir?

Av. K. md. 164/5 uyarınca dava sonunda tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenen vekalet ücreti avukata aittir. Bu ücret iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez. Müvekkil ile avukat arasındaki sözleşme ücreti bundan ayrıdır.

Tarife dava açılırken mi, karar verilirken mi esas alınır?

Av. K. md. 168 son fıkrası ve AAÜT md. 21 uyarınca ücretin takdirinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hükmün verildiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınır. Bozma veya kaldırma sonrası verilen kararlarda da hükmün verildiği tarihteki tarife uygulanır (AAÜT md. 2/3).

Avukatla yazılı sözleşme yapmak zorunlu mu?

Av. K. md. 163’e göre avukatlık sözleşmesi serbestçe düzenlenir; yazılı olmayan yan anlaşmalar genel hükümlere göre ispatlanır. Yazılı sözleşme yoksa veya belirsizse md. 164/4’teki yüzde 10 ile 20 aralığı ve asgari tarife devreye girer. Bu nedenle kapsamı ve ücreti gösteren yazılı sözleşme uyuşmazlık riskini azaltır.

Kaynaklar

• 1136 sayılı Avukatlık Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi, RG 04.11.2025, Sayı 33067 (barobirlik.org.tr)
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)

İlgili yazılar

• Anayasa Mahkemesine Bireysel Başvuru: Şartlar ve Süre
• AİHM'e Başvuru: İç Hukuk Yollarının Tüketilmesi ve Süre
• İsim ve Soyisim Değiştirme Davası: Şartlar ve Süreç
• İstinaf ve Temyiz: Süreler, Parasal Sınırlar ve Kapsam
• Bilirkişi Raporuna İtiraz ve Yeniden Rapor Talebi

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Bu yazı 27.09.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.