Buca’da Dava Süreci: Hangi Adliye, Hangi Mahkeme?

Buca’da dava süreci, ilçenin bağlı olduğu İzmir Adliyesi üzerinden işler; Buca’da ayrı bir adliye yoktur. Buna karşın İzmir’in adli sistemiyle ilgili bazı önemli kurumlar Buca’dadır. İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğü ve İzmir İl Seçim Kurulu Şirinyer’deki aynı binada çalışır; ilçede bir ceza infaz kurumu da bulunur.

Bu nedenle Buca’da yaşayanlar için adliye sorusu iki katmanlıdır. Dava ve şikâyetler İzmir Adliyesi’ne gider; ancak hükümden sonraki infaz ve denetim aşaması çoğu zaman Buca’daki birimlerde yürür. Aşağıda önce bağlı adliyeyi, sonra infaz, denetimli serbestlik ve şikâyet yollarını sırayla anlatıyoruz.

Buca’da Dava Süreci Hangi Adliyede Yürür?

Buca’da dava süreci İzmir Adliyesi’nde yürür. İzmir Adli Yargı Adalet Komisyonunun 2025 faaliyet raporu Buca’yı Bayraklı, Bornova, Karabağlar, Konak, Gaziemir, Balçova, Narlıdere ve Güzelbahçe ile birlikte İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının yargı sınırları içinde sayar. Ağır ceza mahkemesinin görevine giren suçlarda da Buca, İzmir Ağır Ceza yargı çevresindedir.

Ana binanın güncel resmi adresi Konak’ta, Çınarlı Mahallesi Şehit Polis Fethi Sekin Caddesi No:11/A’dır. Başsavcılık, ağır ceza ve asliye ceza mahkemeleri, sulh ceza hâkimlikleri ve infaz hâkimlikleri bu binadadır. Hukuk mahkemeleri ise ayrı binalara dağılmıştır: asliye hukuk mahkemeleri 01.09.2026’dan itibaren Halkapınar Ek Hizmet Binası‘nda, sulh hukuk, aile, iş ve tüketici mahkemeleri Bayraklı’daki ek binada çalışır.

Buca’daki adli nitelikli kurumlar

Aynı faaliyet raporuna göre Buca’da üç önemli birim bulunur. İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğü ve İzmir İl Seçim Kurulu Başkanlığı, İnkılap Mahallesi Akdoğan Caddesi No:4’teki binayı paylaşır. Buca 1. ve 2. İlçe Seçim Kurulu Başkanlıkları Atatürk Mahallesi 204/2 Sokak No:19’dadır. Raporda ayrıca Buca Ceza İnfaz Kurumu’nda yürütülen eğitim faaliyetlerinden söz edilir.

Raporun verdiği tabloya göre İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına bağlı 14 ceza infaz kurumu vardır ve bu kurumlarda 31.12.2025 itibarıyla yaklaşık 14.725 hükümlü ve tutuklu bulunmaktadır. Buca’daki kurum da bu yapının parçasıdır; denetimi ve infaz işlemleri İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülür. Bu yüzden Buca’daki kurumla ilgili başvurular ilçede değil, Konak’taki ana binada sonuçlanır.

Buca’dan Gelen Ceza Dosyası Hangi Aşamada Nereye Gider?

Ceza dosyasının yeri aşamaya göre değişir. Soruşturma İzmir Cumhuriyet Başsavcılığında, yargılama ana binadaki asliye veya ağır ceza mahkemesinde yürür. Hüküm kesinleştikten sonra infaz, kurumdaki işlemler için infaz hâkimliği ve denetimli serbestlik için Buca’daki müdürlük devreye girer. Rapora göre 31.12.2025 itibarıyla ana binada 7 infaz hâkimliği vardır.

Soruşturmanın ilk saatlerinde şüphelinin hangi haklara sahip olduğunu şüphelinin ifade ve sorgudaki hakları yazısında, tutuklamaya itirazı tutuklamaya itiraz ve adli kontrol yazısında ele aldık. Mağdur ve şikâyetçi açısından Buca’ya özgü süreç ise Buca’da ceza yargılaması yazımızın konusu.

İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğü Buca’da Ne İş Yapar?

Denetimli serbestlik müdürlüğü, mahkeme kararıyla veya kanun gereği verilen denetim tedbirlerini uygulayan ve izleyen birimdir. 5402 s. Denetimli Serbestlik Hizmetleri Kanunu md. 5’e göre hakkında tedbire hükmedilen kişi, müdürlüğün hazırladığı programa ve görevlilerin uyarılarına uymak zorundadır. İzmir’deki müdürlük Buca, Şirinyer’deki binada bulunur.

Müdürlüğe yolu düşenler farklı gruplardan oluşur: cezası denetimli serbestlik tedbiriyle infaz edilen hükümlüler, hükmün açıklanması geri bırakılan ve yükümlülük verilen sanıklar, uyuşturucu kullanma gibi suçlarda tedavi yükümlülüğü verilenler. 5402 s. Kanun md. 4/1-b, görevlilerin öğrendikleri bilgilerin gizliliğini korumasını da zorunlu kılar.

Denetimli serbestlik yükümlülüğü neleri kapsar?

5275 s. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun md. 105/A/5, müdürlüğün hükümlüye kamuya yararlı bir işte çalışma, bir konut veya bölgede denetim altında bulunma, belirlenen yerlere gitmeme ve belirlenen programlara katılma yükümlülüklerinden bir veya birkaçını verebileceğini söyler. Kullanmak için uyuşturucu bulundurma suçundan hükümlü olanlara ayrıca tedavi ve rehabilitasyon programı yükümlülüğü verilir. Bu suçun ayrıntıları TCK 191 ve denetimli serbestlik yazısında yer alıyor.

Bu infaz usulünden kimler yararlanabilir?

Md. 105/A/1’e göre kural, açık ceza infaz kurumunda veya çocuk eğitimevinde bulunan ve koşullu salıverilmesine bir yıl veya daha az süre kalan iyi hâlli hükümlünün talebidir; karar, infaz işlemlerini yürüten başsavcılığın bulunduğu yer infaz hâkimince verilir. 4.6.2025 tarihli 7550 s. Kanun’la, hükümlünün kurumda geçirmesi gereken sürenin en az onda birini (beş günden az olmamak üzere) geçirmiş olması şartı eklenmiştir. Sıfır-altı yaş grubunda çocuğu olan kadın hükümlüler için bu süre iki yıl, ağır hastalık, engellilik veya kocama hâlinde üç yıldır (md. 105/A/3). Adli para cezası hapse çevrilenler bu usulden yararlanamaz. Kanunun geçici maddelerinde belirli suç tarihleri için farklı süreler bulunduğundan, somut hesap infaz savcılığından teyit edilmelidir.

Müracaat süresi ve ihlalin sonucu

Md. 105/A/6-a’ya göre ceza infaz kurumundan ayrılan hükümlü, talebinde belirttiği müdürlüğe 5 gün içinde başvurmazsa, müdürlüğün talebiyle açık ceza infaz kurumuna gönderilebilir. Md. 105/A/8 daha ağır bir sonuç öngörür: başvuru süresinin bitiminden itibaren 2 gün geçmesine rağmen başvurmayan hükümlü hakkında TCK md. 292 ve 293 uygulanır. Süre hesabında bu iki sınır ayrı ayrı izlenmelidir.

Buca’daki Ceza İnfaz Kurumu İçin Şikâyet Yolu Nedir?

Ceza infaz kurumundaki işlemlere karşı başvuru mercii infaz hâkimliğidir. 4675 s. İnfaz Hâkimliği Kanunu md. 2’ye göre kurumdaki işlem ve faaliyetlere yönelik şikâyetlerde, kurumun bulunduğu yerin infaz hâkimliği yetkilidir. Buca ayrı bir infaz hâkimliğine sahip olmadığından, Buca’daki kurum için İzmir infaz hâkimlikleri görevlidir.

Şikâyet konusu olabilecek işlemler md. 4’te sayılır: kuruma kabul ve yerleştirme, sağlık, dış dünyayla ilişkiler, açık cezaevine ayrılma, izin, sevk, nakil ve disiplin cezaları bunların başında gelir. Şikâyeti hükümlü veya tutuklunun yanı sıra eşi, anası, babası, ayırt etme gücüne sahip çocuğu, kardeşi, müdafii ve kanuni temsilcisi de yapabilir (md. 5/3).

İnfaz hâkimliğine şikâyet süresi

Md. 5/1 uyarınca şikâyet, işlemin öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün, her hâlde yapıldığı tarihten itibaren 30 gün içinde yapılır. Dilekçe doğrudan infaz hâkimliğine verilebileceği gibi başsavcılık veya kurum müdürlüğü aracılığıyla da verilebilir; bu durumda dilekçe en geç 3 gün içinde hâkimliğe gönderilir. Hâkim, md. 6’ya göre dosya üzerinden bir hafta içinde karar verir.

İnfaz hâkiminin kararına karşı, md. 6 uyarınca tebliğden itibaren iki hafta içinde, infaz hâkimliğinin yargı çevresinde bulunduğu ağır ceza mahkemesine itiraz edilir. Buca’daki bir kurumla ilgili kararlarda bu mahkeme İzmir Ağır Ceza Mahkemesi’dir. Şikâyet yoluna başvurmak işlemi kendiliğinden durdurmaz; hâkim ancak md. 5/4’teki şartlar birlikte varsa erteleme veya durdurma kararı verebilir.

HAGB Kararından Sonra Denetim Süresi Buca’da Nasıl İzlenir?

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararında sanık, 5271 s. CMK md. 231/8 uyarınca beş yıl denetim süresine tabi tutulur. Mahkeme bu süre içinde bir yılı geçmemek üzere eğitim programına devam, gözetim altında çalışma veya belli yerlere gitmeme gibi denetimli serbestlik tedbirleri belirleyebilir. Bu tedbirler İzmir’de Buca’daki müdürlük tarafından izlenir.

CMK md. 231, 16.07.2026 tarihli 7589 s. Kanun ile yeniden düzenlenmiştir; eski kalıplarla hareket etmek yanıltıcı olabilir. Md. 231/10’a göre denetim süresi kasten yeni suç işlenmeden ve yükümlülüklere uyularak geçirilirse hüküm ortadan kaldırılır ve düşme kararı verilir; md. 231/11’e göre aykırılıkta mahkeme hükmü açıklar. Genel şartlar için HAGB şartları ve denetim süresi yazısına, İzmir uygulaması için İzmir’de HAGB ve denetim süresi yazısına bakılabilir.

Buca’da Oturanların Hukuk ve İcra İşleri Nerede Görülür?

Buca’daki hukuk uyuşmazlıkları, uyuşmazlığın türüne göre İzmir Adliyesi’nin farklı binalarında görülür. 6100 s. HMK md. 6’ya göre genel yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri mahkemesidir; davalı Buca’da oturuyorsa dava İzmir’de açılır. Kira gibi işler sulh hukukta, boşanma aile mahkemesinde, genel alacaklar asliye hukukta görülür.

İcra işlerinde ise İzmir icra daireleri, Stadyum Metro karşısındaki Bölge Adliye Mahkemesi binasında toplanmıştır. Buca’da oturan bir borçlu hakkındaki takip de genellikle bu dairelerden birinde yürür. Maaş haczinde borçlunun başvurabileceği yolları Buca özelinde Buca’da icra takibi yazısında, haczin oranlarını ise maaş haczinin sınırları yazısında anlattık. Bina bina hangi mahkemenin nerede olduğunu gösteren tablo için Bornova’daki dava süreci yazımıza bakılabilir.

Buca’daki Bağımsızlık Köyü Projesi ve Rehabilitasyon Hizmetleri Nedir?

İzmir Adalet Komisyonunun 2025 faaliyet raporu, İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğü’nün Buca’nın Kaynaklar mevkiinde yaklaşık 16 dönümlük bir alanda “İzmir Bağımsızlık Köyü” kurmayı planladığını ve hazırlıkların İzmir Kalkınma Ajansı koordinasyonunda sürdüğünü belirtir. Proje henüz planlama aşamasındadır ve faaliyete geçtiği resmi olarak duyurulmamıştır.

Projenin amacı, denetimli serbestlik kapsamındaki ve bağımlılıkla mücadele sürecindeki kişilere rehabilitasyon, sosyal uyum ve istihdama hazırlık hizmetlerini tek merkezde sunmaktır. Bugün için bu hizmetler müdürlüğün mevcut programları ve iş birlikleri üzerinden yürür. Raporda müdürlüğün 17.07.2025 tarihinde Türk Kızılay ve bir sektör derneğiyle yükümlülerin mesleki becerisine yönelik bir protokol imzaladığı da belirtilir.

Buca’da Suçtan Zarar Gören Kişi Nereye Başvurur?

Suçtan zarar gören kişi şikâyetini kolluğa ya da doğrudan İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına yapar. İzmir Adalet Komisyonunun 2025 faaliyet raporu, Başsavcılık bünyesindeki Adli Destek ve Mağdur Hizmetleri Müdürlüğü’nün hizmet birimlerinin yenilendiğini ve kırılgan gruplar için Ege Üniversitesi ve Dokuz Eylül Üniversitesi rektörlükleriyle iş birliği yapıldığını belirtir.

Raporun ifadesiyle bu birim, adli konularda kırılgan ve hassas gruplara hizmet verir; başvuranın süreç hakkında bilgilendirilmesi ve doğru birime yönlendirilmesi bu hizmetin temelidir. Aile içi şiddet hâlinde koruyucu ve önleyici tedbirler ayrı bir yoldur; bunu 6284 sayılı Kanun kapsamındaki tedbirler yazısında anlattık. Şikâyet sonrası uzlaştırma ve katılan sıfatı gibi konular, Buca’ya özgü ceza yargılaması yazımızda ayrıca ele alınıyor.

Başvurudan Önce Hangi Belgeler Hazır Tutulmalı?

İnfaz veya denetim aşamasında yapılacak bir başvuru, çoğu zaman kısa sürelere bağlıdır. 4675 s. Kanun’daki 15 günlük şikâyet süresi ve 5275 s. Kanun md. 105/A’daki 5 günlük müracaat süresi gibi sınırlar, belge eksikliği nedeniyle kaçırılmamalıdır. Aşağıdaki liste, Buca’dan yapılacak başvurularda temel bir kontrol aracıdır.

1. Kesinleşmiş hükmün veya HAGB kararının örneği, UYAP’tan alınmış dosya numarası.
2. İnfaz kurumundan çıkışta verilen belge ve müracaat edilecek müdürlüğü gösteren yazı.
3. Şikâyet edilecek işlemin yapıldığı ve öğrenildiği tarihi gösteren belge (tebliğ, tutanak, yazı).
4. Sağlık veya engellilik iddiası varsa hastane ve sağlık kurulu raporları.
5. Müdafi veya vekil aracılığıyla başvuruluyorsa vekaletname.

Ödeme gücü yetersiz olanlar için İzmir Barosu’nun adli yardım hizmeti ve ceza yargılamasında zorunlu müdafilik imkânı vardır; ayrıntılar adli yardımdan kimlerin yararlanabileceği yazısında yer alıyor. Cezanın ne zaman biteceğine dair genel bir fikir için infaz süresi hesaplama aracı kullanılabilir; kesin hesap infaz savcılığınındır. Somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir. Diğer genel konulara hukuki danışmanlık başlığı altından, ceza alanındaki yazılara ceza hukuku sayfasından ulaşılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Buca’da oturanların adliye, infaz ve denetimli serbestlik konusunda en çok merak ettiği soruları kısa cevaplarla derledik. Cevaplar genel bilgi niteliğindedir ve dosyanın kendine özgü koşullarını yansıtmaz; adresler ve birim dağılımı zamanla değişebileceğinden başvuru yapmadan önce İzmir Adliyesi’nin güncel resmi duyuruları kontrol edilmelidir.

Buca'da adliye var mı?

Hayır. Buca, İzmir Adliyesi’nin yargı çevresindedir. Dava ve şikâyetler Konak Çınarlı’daki ana bina ile Halkapınar, Bayraklı ve Bölge Adliye Mahkemesi binalarındaki birimlerde görülür. Buca’da ise denetimli serbestlik müdürlüğü ve seçim kurulları gibi birimler bulunur.

İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğü nerede?

İzmir Adalet Komisyonunun 2025 faaliyet raporuna göre müdürlük, Buca İnkılap Mahallesi Akdoğan Caddesi No:4 adresindeki binada, Şirinyer’dedir. İzmir İl Seçim Kurulu Başkanlığı da aynı binada hizmet verir.

Denetimli serbestlik müdürlüğüne kaç gün içinde gidilmeli?

Cezası denetimli serbestlik tedbiriyle infaz edilecek hükümlü, 5275 s. Kanun md. 105/A/6-a uyarınca kurumdan ayrıldıktan sonra 5 gün içinde talebinde belirttiği müdürlüğe başvurmalıdır. Aksi hâlde açık ceza infaz kurumuna geri gönderilebilir.

Cezaevindeki bir işleme kaç gün içinde şikâyet edilir?

4675 s. İnfaz Hâkimliği Kanunu md. 5’e göre şikâyet, işlemin öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün, her hâlde işlemin yapıldığı tarihten itibaren 30 gün içinde infaz hâkimliğine yapılır. Dilekçe kurum müdürlüğü aracılığıyla da verilebilir.

İnfaz hâkiminin kararına itiraz nereye yapılır?

4675 s. Kanun md. 6 uyarınca itiraz, tebliğden itibaren iki hafta içinde infaz hâkimliğinin yargı çevresinde bulunduğu ağır ceza mahkemesine yapılır. Buca’daki kurumla ilgili kararlarda bu mahkeme İzmir Ağır Ceza Mahkemesi’dir.

HAGB kararında denetim süresi kaç yıldır?

7589 s. Kanun ile değişen CMK md. 231/8’e göre HAGB kararı verilen sanık beş yıl denetim süresine tabi tutulur. Mahkeme bu süre içinde bir yılı aşmamak üzere denetimli serbestlik tedbiri de belirleyebilir.

Buca'daki seçim kurulu hangi işlere bakar?

Seçim kurulları seçmen kütükleri ve seçim işlemleriyle ilgili başvuruları inceler. Buca 1. ve 2. İlçe Seçim Kurulu Başkanlıkları Atatürk Mahallesi 204/2 Sokak No:19’dadır. Dava ve suç şikâyetleri ise seçim kuruluna değil İzmir Adliyesi’ne yapılır.

Kaynaklar

• İzmir Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu 2025 Faaliyet Raporu (rayp.adalet.gov.tr)
• İzmir Adliyesi ana bina iletişim sayfası (izmir.adalet.gov.tr)
• 5402 sayılı Denetimli Serbestlik Hizmetleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun (mevzuat.gov.tr)
• 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (mevzuat.gov.tr)

İlgili yazılar

• Bayraklı'da Dava ve Adliye Rehberi
• Gaziemir'de Hukuki Süreç ve Bağlı Adliye
• Karşıyaka Adliyesi: Hangi Mahkemeler Var, Hangi İlçelere Bakar?
• Konak'ta Dava Açmak: Bağlı Adliye ve Görevli Mahkemeler

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Bu yazı 10.10.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.