Bornova’da Hukuki Süreç: Bağlı Adliye ve Dava Yolu

Bornova’da dava süreci, ilçede ayrı bir adliye bulunmadığı için İzmir Adliyesi üzerinden yürür. Bornova’da oturan biri boşanma, kira, alacak, ceza ya da icra dosyası için aynı adliyenin farklı binalarına yönlendirilir. Dosyanın hangi binada görüleceğini bilmek, dilekçenin doğru yere verilmesini ve gereksiz yol masrafını önler.

Bornova’yı diğer merkez ilçelerden ayıran bir nokta daha var: ilçede büyük bir devlet üniversitesi ve onun hastanesi bulunuyor. Bu kurumlarla yaşanan uyuşmazlıkların önemli bir kısmı adliyeye değil, idare mahkemesine gider. Aşağıda hem adliye haritasını hem de bu ayrımı pratik sırayla anlatıyoruz.

Bornova’da Dava Süreci Hangi Adliyede Yürür?

Bornova’da dava süreci İzmir Adliyesi’nde yürür. İzmir Adli Yargı Adalet Komisyonunun 2025 faaliyet raporu, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının yargı sınırları içinde Bayraklı, Bornova, Buca, Karabağlar, Konak, Gaziemir, Balçova, Narlıdere ve Güzelbahçe ilçelerini sayar. Bornova’da ayrı bir adliye ya da mülhakat adliye bulunmaz.

Bu bağlılık hem hukuk hem ceza dosyaları için geçerlidir. Bornova’da işlenen bir suçla ilgili şikâyet, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına yapılır; Bornova’daki bir taşınmazla ilgili dava İzmir’deki mahkemelerde açılır. Halk arasında “Bayraklı Adliyesi” denmesi kafa karıştırabilir: güncel resmi adrese göre ana bina Konak’ta, Çınarlı Mahallesi’ndedir. Bayraklı’da yalnızca bir ek hizmet binası vardır.

Bornova’dan gelen ağır ceza dosyaları nerede görülür?

Ağır ceza mahkemesinin görev alanına giren suçlar (5235 s. Kanun md. 12 uyarınca, kural olarak on yıldan fazla hapis cezası gerektirenler ve kanunda sayılan diğerleri) için Bornova, İzmir Ağır Ceza yargı çevresindedir. Torbalı ve Çeşme’de 2024’te kurulan ağır ceza merkezleri Bornova’yı etkilemez. Ağır ceza ve asliye ceza mahkemeleri ana binadadır.

Bornova’da bulunan resmi birimler

Adliye Bornova’da olmasa da bazı resmi kurullar ilçededir. Aynı faaliyet raporuna göre Bornova 1. ve 2. İlçe Seçim Kurulu Başkanlıkları, Erzene Mahallesi Kazım Karabekir Caddesi No:1’deki Bornova Hükümet Konağı’nda bulunur. Seçimle ilgili başvurular buraya, dava ve şikâyetler ise İzmir Adliyesi’ne yapılır.

İzmir Adliyesi’nin Hangi Binasına Gidilmeli?

Gidilecek bina, dosyayı görecek mahkemenin türüne göre değişir. İzmir Adliyesi’nin resmi sayfalarına göre asliye hukuk mahkemeleri 01.09.2026’dan itibaren Halkapınar Ek Hizmet Binası’na taşınmıştır; sulh hukuk, iş, aile ve tüketici mahkemeleri Bayraklı’daki ek binada, icra daireleri ise Bölge Adliye Mahkemesi binasındadır.

Aşağıdaki tablo, Bornova’da sık görülen uyuşmazlıklar için başlangıç noktasını gösterir. Mahkeme sayıları ve yerleri zamanla değişebileceğinden, dilekçe vermeden önce UYAP üzerinden ya da ilgili ön bürodan teyit almak yerinde olur.

Halkapınar binası ve asliye hukuk mahkemeleri

Bornova’dan açılacak tapu iptali, haksız fiil tazminatı veya genel alacak davaları asliye hukuk mahkemesinde görülür. Bu mahkemelerin tamamı artık Halkapınar Ek Hizmet Binası’ndadır ve binada ön büro, tevzi ve vezne birimleri bulunur. Eski alışkanlıkla ana binaya gidilirse yeniden yönlendirme yapılır; bu da duruşma günü zaman kaybı demektir.

Bornova’daki Kamu Hastanesi İşlemleri: Adliye mi, İdare Mahkemesi mi?

Kamu hastanesinin tıbbi işleminden doğan zarar için dava, kural olarak idare mahkemesinde açılır. Bornova’da bulunan Ege Üniversitesi Hastanesi bir devlet üniversitesi hastanesidir; bu tür kurumların hizmetinden doğan zararlar, 2577 s. İdari Yargılama Usulü Kanunu md. 2/1-b kapsamında tam yargı davasının konusudur.

Bu ayrım Bornova sakinleri için soyut bir bilgi değildir. İlçedeki büyük hastane bir kamu kurumu olduğundan, hasta ve yakınlarının ilk refleksi adliyede tazminat davası açmak olabilir. Oysa adli yargıda açılan dava görev yönünden reddedilebilir ve aylar kaybedilir. Tıbbi kusurun nasıl ispatlandığı ayrı bir konudur; bunu tıbbi malpraktiste kusurun ispatı yazısında anlattık.

Tam yargı davası ve idareye ön başvuru

İYUK md. 13’e göre idari eylemden zarar gören kişi, dava açmadan önce eylemi öğrendiği tarihten itibaren 1 yıl ve her hâlde eylem tarihinden itibaren 5 yıl içinde ilgili idareye başvurmalıdır. İdare 30 gün içinde cevap vermezse istek reddedilmiş sayılır ve dava süresi işlemeye başlar. Yetkili mahkeme, md. 36/b uyarınca hizmetin görüldüğü yer idare mahkemesidir; Bornova için bu, İzmir idare mahkemeleridir. Ayrıntılar idarenin verdiği zararın tazmini yazısında yer alıyor.

Özel hastane ve tüketici mahkemesi ayrımı

Aynı tıbbi olay özel bir hastanede yaşanmışsa yol değişir. Özel sağlık kuruluşuyla hasta arasındaki ilişki sözleşmeye dayanır ve uyuşmazlık genellikle tüketici mahkemesinde görülür. Bornova sakini için bu mahkeme, Bayraklı’daki Ek Hizmet Binası’ndadır. 6502 s. Kanun md. 73/A uyarınca tüketici mahkemesindeki pek çok uyuşmazlıkta önce arabulucuya başvurmak gerekir.

Üniversite Öğrencileri ve Çalışanları Hangi Yola Başvurur?

Bornova’da yaşayan öğrenci ve üniversite çalışanlarının uyuşmazlıkları, karşı tarafın kim olduğuna göre ikiye ayrılır. Üniversitenin disiplin cezası, burs veya kayıt işlemi gibi idari kararları, 2577 s. İYUK md. 7 uyarınca tebliğden itibaren 60 gün içinde İzmir idare mahkemelerinde dava konusu yapılır. Ev sahibiyle yaşanan kira sorunu ise adli yargıdadır.

Disiplin veya özlük işlemleri için tek önemli nokta süredir: 60 günlük süre kaçırılırsa kararın iptali artık istenemez. İptal davasında süre ve ön başvuru kurallarını idari işleme karşı iptal davası süresi yazısında açtık. İzmir idare mahkemeleri, Bölge İdare Mahkemesi ile aynı yerleşkede, Konak Çınarlı’dadır.

Öğrenci evi kira uyuşmazlığı

Öğrenci evinde depozito, aidat veya erken çıkış nedeniyle çıkan uyuşmazlıklar 6100 s. HMK md. 4/1-a uyarınca sulh hukuk mahkemesinin görevindedir. 6325 s. Kanun md. 18/B’ye göre kira ilişkisinden doğan bu uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Güvence bedelinin iadesi için depozito iadesindeki yasal sınır yazısına bakılabilir; İzmir’e özgü öğrenci kiraları ise İzmir’de öğrenci evi kiralama uyuşmazlıkları başlıklı yazımızın konusu.

Bornova’dan Açılacak Davada Yetkili Mahkeme Nasıl Belirlenir?

Yetkili mahkeme, kural olarak davalının yerleşim yeridir; 6100 s. Hukuk Muhakemeleri Kanunu md. 6 bu kuralı koyar. Davalı Bornova’da oturuyorsa dava İzmir Adliyesi’nde açılır. Ancak davalı Karşıyaka veya Çiğli’de oturuyorsa genel yetki Karşıyaka Adliyesi’ne geçer; davacının Bornova’da oturması tek başına yetki kurmaz.

Bu nüans Bornova gibi merkez ilçelerde sık atlanır. İki taraf da İzmir’de oturduğu için dosyanın otomatik olarak İzmir Adliyesi’ne gideceği sanılır; oysa Karşıyaka ayrı bir adliye ve ağır ceza merkezidir. Bazı davalarda başka yetki kuralları da devreye girer: taşınmazın aynına ilişkin davalarda HMK md. 12 uyarınca taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir; haksız fiillerde md. 16, fiilin işlendiği veya zarar görenin yerleşim yeri mahkemesini de yetkili kılar.

Görevsizlik ve yetkisizlik riski

Yanlış adliyede açılan dava hemen kaybedilmez, ancak yetkisizlik veya görevsizlik kararı dosyayı aylarca geciktirebilir. Bornova’daki bir dairenin tapusu için Karşıyaka’da dava açmak, kesin yetki kuralı nedeniyle sonuç vermez. Bu konunun İzmir uygulamasını İzmir’de görevsizlik ve yetkisizlik kararları yazısında ele alıyoruz.

İlk derece kararlarına karşı istinaf nereye gider?

Bornova’dan açılan bir davada İzmir’deki ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf incelemesi, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi’nde yapılır. Mahkemenin resmi sitesine göre yargı çevresi İzmir, Aydın ve Manisa’yı kapsar ve bünyesinde 33 hukuk ile 30 ceza dairesi bulunur. Başvuru dilekçesi kararı veren mahkemeye verilir; süreler ve parasal sınırlar için istinaf ve temyiz süreleri yazısına bakılabilir.

Bornova’daki Borçlu veya Alacaklı İçin İcra Süreci Nasıl İşler?

Bornova’daki borçlu hakkında takip, İzmir icra dairelerinden biri aracılığıyla yürür. İzmir Adliyesi’nin resmi sayfasına göre İzmir 1-28. İcra Daireleri, İflas Dairesi ve Banka Alacakları ile Gayrimenkul Satış icra daireleri BAM binasındadır. İcra memurunun işlemine karşı şikâyet, 2004 s. İİK md. 16 uyarınca 7 gün içinde yapılır.

Bornova’daki bir evde haciz yapılacaksa icra memuru adrese gelir; borçlunun haline uygun evi İİK md. 82/1-12 uyarınca haczedilemez. Şikâyet ve itiraz yolu ise BAM binasındaki icra mahkemelerinde görülür. Şikâyetin hangi işlemlere karşı yapılabileceğini icra memuru işlemine şikâyet yazısında, İzmir’deki dairelerin dağılımını İzmir icra müdürlükleri rehberi yazısında anlatıyoruz.

Arabuluculuk ve Uzlaştırma İçin Bornova’dan Nereye Başvurulur?

Dava şartı arabuluculuk başvuruları, İzmir Adliyesi’nin Bayraklı’daki Ek Hizmet Binası’nda bulunan Arabuluculuk Bürosu’na yapılır. 7036 s. İş Mahkemeleri Kanunu md. 3/5, işçi alacağı başvurusunun karşı tarafın yerleşim yerindeki ya da işin yapıldığı yerdeki büroya yapılacağını söyler; Bornova’daki işyeri için bu büro İzmir’dir.

Ceza dosyalarında ise uzlaştırma devreye girer. Uzlaştırmaya tabi bir suçta dosya, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı bünyesindeki Uzlaştırma Bürosu üzerinden uzlaştırmacıya gönderilir. Hangi suçların bu kapsamda olduğunu uzlaştırma kapsamındaki suçlar yazısında topladık. Arabuluculuk başvurusunun İzmir’deki işleyişi ise İzmir Arabuluculuk Bürosu başvurusu yazısının konusudur.

Dava Masrafı ve Adli Yardım Konusunda Bilinmesi Gerekenler

Dava açarken harç ve gider avansı yatırılır; tutarlar her yıl Harçlar Kanunu tarifeleriyle güncellenir. Ödeme gücü olmayan kişi, 6100 s. HMK md. 334 vd. uyarınca mahkemeden adli yardım isteyebilir ya da İzmir Barosu Adli Yardım Bürosu’na başvurarak avukat görevlendirilmesini talep edebilir.

Harç tutarına ilişkin genel bir fikir edinmek için dava harcı hesaplama aracı kullanılabilir; aracın sonucu bilgi amaçlıdır ve mahkeme veznesinin hesabı esas alınır. 492 s. Harçlar Kanunu md. 32 uyarınca yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe sonraki işlemler yapılmaz; eksik harç bu nedenle dosyayı bekletebilir. Adli yardımın şartları adli yardım ve adli müzaheret yazısında, avukatla temsilin hangi davalarda gerektiği ise avukatla temsilin zorunlu olduğu davalar yazısında anlatılıyor.

Dava Açmadan Önce Bornova’dan Hangi Belgeler Hazırlanmalı?

Dava öncesinde belge hazırlığı, dosyanın hangi mahkemeye gideceğini de netleştirir. Karşı tarafın güncel yerleşim yeri, uyuşmazlığın idari mi adli mi olduğu ve varsa arabuluculuk son tutanağı ilk bakılacak üç unsurdur. 7036 s. Kanun md. 3/2’ye göre iş davasında son tutanak dilekçeye eklenmezse mahkeme bir haftalık kesin süre verir.

1. Kimlik bilgisi ve e-Devlet’ten alınmış yerleşim yeri belgesi (karşı tarafın adresi biliniyorsa onun da yerleşim bilgisi).
2. Uyuşmazlığa konu sözleşme, fatura, kira kontratı, tapu kaydı veya tıbbi kayıtlar.
3. Kamu kurumuyla uyuşmazlıkta idareye yapılan başvurunun tarihi ve cevap yazısı (İYUK md. 13 süresi için).
4. Dava şartı arabuluculuk gereken işlerde arabuluculuk son tutanağı.
5. Tanık listesi, yazışmalar, banka dekontları gibi deliller.

Bornova’da yaşayıp da birden fazla ilçeyle bağlantılı bir uyuşmazlık yaşayanlar için en sık hata, adliyeyi ikamet adresine göre seçmektir. Yetki kuralı davalıya, taşınmaza veya fiile bakar. Somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir. Genel hukuki danışmanlık konularındaki diğer yazılara hukuki danışmanlık sayfamızdan ulaşılabilir; komşu ilçeler için Buca’daki dava süreci ve Konak’ta dava açma rehberi yazılarına bakılabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Bornova’da yaşayanların adliye ve dava yolu hakkında en sık sorduğu soruları aşağıda kısa cevaplarla topladık. Cevaplar genel bilgi niteliğindedir ve her dosyanın kendine özgü yönleri bulunur; mahkeme binaları ve görev dağılımı zamanla değişebileceği için dilekçe vermeden önce güncel resmi duyurular ve UYAP kayıtları kontrol edilmelidir.

Bornova'nın kendi adliyesi var mı?

Hayır. İzmir Adli Yargı Adalet Komisyonunun 2025 faaliyet raporu Bornova’yı İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının yargı sınırları içinde sayar. Bu nedenle Bornova’daki hukuk, ceza ve icra işleri İzmir Adliyesi’nin binalarında yürür.

İzmir Adliyesi Bayraklı'da mı, Konak'ta mı?

Ana binanın güncel resmi adresi Çınarlı Mahallesi, Şehit Polis Fethi Sekin Caddesi No:11/A, Konak’tır. Bayraklı’da yalnızca sulh hukuk, iş, aile, tüketici mahkemeleri ve Arabuluculuk Bürosu’nun bulunduğu Gültekinler Plaza ek binası vardır.

Ege Üniversitesi Hastanesi'ne karşı tazminat davası nerede açılır?

Devlet üniversitesi hastanesinin hizmetinden doğan zararlar idari yargının konusudur. Önce İYUK md. 13 uyarınca hastaneye bağlı idareye başvurulur, ret veya 30 günlük sessizlikten sonra İzmir idare mahkemelerinde tam yargı davası açılır.

Bornova'da oturan kiracı kira davası için hangi binaya gider?

Kira uyuşmazlıkları HMK md. 4/1-a uyarınca sulh hukuk mahkemesinde görülür. İzmir’de sulh hukuk mahkemeleri Bayraklı’daki Ek Hizmet Binası’ndadır. Dava açmadan önce 6325 s. Kanun md. 18/B gereği arabulucuya başvurmak gerekir.

Bornova'da işlenen bir suç için şikâyet nereye yapılır?

Şikâyet kolluğa ya da doğrudan İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına yapılabilir. Başsavcılık, Konak Çınarlı’daki ana binada bulunur ve nöbet sistemiyle çalışır. Kolluğa yapılan şikâyet de soruşturma için İzmir Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilir.

Üniversitenin verdiği disiplin cezasına itiraz süresi nedir?

Devlet üniversitesinin disiplin kararı bir idari işlemdir. İYUK md. 7 uyarınca iptal davası, kararın yazılı bildiriminden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde açılır. Kurum içi itiraz yolu varsa sürenin nasıl etkileneceği ayrıca incelenmelidir.

Bornova'daki işyeri için işçi alacağı başvurusu nereye yapılır?

7036 s. Kanun md. 3/5 uyarınca başvuru, karşı tarafın yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Bornova’daki işyeri için bu, İzmir Adliyesi Ek Hizmet Binası’ndaki Arabuluculuk Bürosu’dur.

Kaynaklar

• İzmir Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu 2025 Faaliyet Raporu (rayp.adalet.gov.tr)
• İzmir Adliyesi: Asliye hukuk mahkemelerinin Halkapınar Ek Hizmet Binası'na taşınması (izmir.adalet.gov.tr)
• İzmir Adliyesi Ek Hizmet Binası iletişim bilgileri (izmir.adalet.gov.tr)
• 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (mevzuat.gov.tr)

İlgili yazılar

• Karşıyaka Adliyesi: Hangi Mahkemeler Var, Hangi İlçelere Bakar?
• Bayraklı'da Dava ve Adliye Rehberi
• Gaziemir'de Hukuki Süreç ve Bağlı Adliye
• Çiğli'de Dava Açmak: Adliye ve Mahkemeler

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Bu yazı 10.10.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.