Narlıdere’de Dava ve Adliye Rehberi

Narlıdere’de dava süreci, ilçede adliye bulunmadığı için İzmir Adliyesi’nde yürür. İlçe, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı’nın yargı sınırları içindedir; mahkeme dosyaları Konak’taki ana bina, Halkapınar ek binası ve Bayraklı’daki Gültekinler Plaza arasında dosya türüne göre dağılır. Hangi işin hangi binada görüleceğini bilmek, özellikle yaşlı ve hasta yakını olan aileler için ciddi zaman kazandırır.

Narlıdere’nin hukuki gündemini belirleyen yerel bir gerçek de var: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın duyurularına göre Narlıdere Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi ilçededir. Bu nedenle vesayet, kısıtlama, bakım sözleşmesi ve yaşlı bir yakının malvarlığının yönetimi, Narlıdere’de en çok sorulan konular arasındadır. Bu rehber, adliye haritasını bu başlıkla birlikte ele alıyor.

Narlıdere’de Dava Süreci Hangi Adliyeye Bağlıdır?

Narlıdere’de dava süreci İzmir Adliyesi’ne bağlıdır. İzmir Adalet Komisyonu’nun 2025 faaliyet raporu (s. 12), Narlıdere’yi Balçova ve Güzelbahçe ile birlikte İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı yargı sınırları içinde sayar. 5235 s. Kanun md. 7 de hukuk mahkemelerinin yargı çevresini adlî yönden bağlanan ilçeleri kapsayacak şekilde belirler.

Narlıdere sakinleri için pratik sonuç şudur: dava dilekçesinde mahkeme “İzmir … Mahkemesi” olarak yazılır, ancak fiziken gidilecek bina dosya türüne göre değişir. Aşağıdaki tablo, ilçede sık rastlanan aile ve yaşlı bakımı odaklı işleri bina bazında gösterir.

Bina bilgileri İzmir Adliyesi’nin ek hizmet binası iletişim sayfası ve Halkapınar duyurusuna dayanır; asliye hukuk mahkemelerinin tamamı 01.09.2026’dan beri Halkapınar’dadır. Binalar arası ayrıntılı yol haritası için İzmir Adliyesi mahkeme bina rehberi yazısına bakılabilir.

Narlıdere İlçe Seçim Kurulu

İlçede yargı teşkilatına bağlı tek birim, Narlıdere İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı’dır. Faaliyet raporuna göre kurul, Huzur Mahallesi Mithatpaşa Caddesi’ndeki Kaymakamlık binasında, ikinci kattadır. Seçmen kaydına itiraz gibi işler burada yürür; vesayet, dava veya icra başvuruları bu kurula yapılmaz.

Narlıdere’deki Huzurevi Neden Hukuki Bir Başlıktır?

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın resmi duyurusuna göre Narlıdere Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi ilçededir. Huzurevine yerleşen veya bakıma muhtaç hâle gelen yaşlılar için temel hukuki sorular, malvarlığını kimin yöneteceği, imzalanan sözleşmelerin geçerliliği, kısıtlama gerekip gerekmediği ve uyuşmazlık çıkarsa dosyanın hangi mahkemede görüleceğidir.

Bu sorular çoğu zaman bir kriz anında ortaya çıkar: banka hesabından para çekilemez, bir taşınmazın satılması gerekir ya da yaşlı kişi verdiği vekâletnamenin ne anlama geldiğini artık değerlendiremez. Aile üyeleri arasında görüş ayrılığı varsa, mesele kısa sürede sulh hukuk mahkemesine taşınır. Aşağıdaki bölümler bu süreci adım adım ele alır.

Yaşlı Bir Yakın İçin Vesayet Nasıl İstenir?

Vesayet, yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesinden istenir. 4721 s. TMK md. 397 vesayet makamını sulh hukuk, denetim makamını asliye hukuk mahkemesi olarak belirler. Md. 405’e göre akıl hastalığı veya akıl zayıflığı nedeniyle işlerini göremeyen ya da korunması için sürekli yardıma muhtaç olan ergin kısıtlanır.

Kısıtlama kararı

Akıl hastalığı veya akıl zayıflığı sebebiyle kısıtlamaya ancak resmî sağlık kurulu raporu üzerine karar verilebilir (TMK md. 409). Hâkim, raporu göz önünde tutarak kısıtlanması istenen kişiyi dinleyebilir. Ayrıca md. 408, yaşlılığı, engelliliği veya ağır hastalığı nedeniyle işlerini gereği gibi yönetemediğini ispat eden ergine kendi isteğiyle kısıtlanma imkânı tanır. Kendi isteğiyle kısıtlanmada kişi dinlenmeden karar verilemez.

Vesayet davası nerede açılır?

TMK md. 411’e göre vesayet işlerinde yetki, kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir. Burada Narlıdere’ye özgü bir nüans önem kazanır: md. 22 uyarınca eğitim, sağlık, bakım veya ceza kurumuna konulma, yeni yerleşim yeri edinme sonucunu doğurmaz. Başka bir şehirden Narlıdere’deki huzurevine yerleştirilen kişinin yerleşim yerinin nerede sayılacağı, sürekli kalma niyeti (md. 19) ve önceki yerleşim yeri birlikte değerlendirilerek belirlenir. Kişi kendi iradesiyle ve sürekli kalma niyetiyle taşınmışsa yerleşim yeri Narlıdere olabilir; aile tarafından yerleştirilmişse önceki şehir yetkili kalabilir.

Vasi atandıktan sonra kişinin yerleşim yeri, bağlı olduğu vesayet makamının bulunduğu yerdir (md. 21). Vesayet altındaki kişi, vesayet makamının izni olmadan yerleşim yerini değiştiremez (md. 412).

Vasi Hangi İşlemler İçin Mahkemeden İzin Almalıdır?

Vasi, olağan yönetimi aşan işlemlerde vesayet makamının iznini almak zorundadır. TMK md. 462 taşınmaz satışı, ödünç verme ve alma, kambiyo taahhüdü, dava açma ve kişinin bir bakım kurumuna yerleştirilmesi gibi on dört işlemi sayar. Md. 463’teki bazı işlemlerde ise ayrıca asliye hukuk mahkemesinin izni gerekir.

Sulh hukuk mahkemesi ve yasal danışman seçeneği

Her durumda tam kısıtlama gerekmez. TMK md. 429, kısıtlama için yeterli sebep bulunmamakla birlikte korunma ihtiyacı olan ergine yasal danışman atanmasına imkân verir. Bu durumda kişi; dava açma, taşınmaz alım satımı, ödünç verme ve kefil olma gibi işlemleri danışmanın görüşüyle yapar. Daha hafif bu tedbir, kişinin iradesine saygıyı korurken malvarlığını güvence altına alabilir. Hangi tedbirin uygun olduğu, sağlık raporu ve kişinin fiilî durumuna göre sulh hukuk mahkemesince belirlenir.

Huzurevi ile Yapılan Bakım Sözleşmesinin Şekli Nedir?

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi, kural olarak miras sözleşmesi şeklinde, yani resmî şekilde yapılmalıdır. Ancak 6098 s. TBK md. 612/2 uyarınca sözleşme Devletçe tanınmış bir bakım kurumu tarafından, yetkili makamların belirlediği koşullara uyularak yapılmışsa yazılı şekil yeterlidir. Bakım alacaklısı, devrettiği taşınmaz üzerinde yasal ipotek hakkına sahiptir (md. 613).

Ölünceye kadar bakma sözleşmesi ve aile içi uyuşmazlık

Aile üyesiyle yapılan bakma sözleşmeleri ise resmî şekle tabidir ve sonradan mirasçılar arasında sıkça tartışma konusu olur. Kişi kısıtlıysa, bu sözleşme için hem vesayet hem denetim makamının izni gerekir (TMK md. 463/4). Sözleşmenin şartları ve iptal sebepleri ölünceye kadar bakma sözleşmesi yazımızda ayrıntılı biçimde anlatılıyor.

Temsili bir örnek: Narlıdere’de yaşayan ve yaşlılık nedeniyle işlerini yönetmekte zorlanan bir kişi, evini bakımını üstlenecek yeğenine devretmek istiyor. Kişi kısıtlı değilse sözleşme noterde resmî şekilde yapılmalıdır; kısıtlıysa vasinin talebi üzerine önce sulh hukuk, sonra asliye hukuk mahkemesinin izni aranır (temsilidir).

Vasinin İşlemlerine Karşı Nereye Başvurulur?

Vasinin eylem ve işlemlerine karşı vesayet makamına, yani sulh hukuk mahkemesine şikâyette bulunulabilir (TMK md. 461/1). Vesayet makamının kararlarına karşı ise tebliğden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz edilir (md. 461/2). Narlıdere’deki bir vesayet dosyasında denetim makamı, Halkapınar’daki İzmir asliye hukuk mahkemesidir.

Aile içinde en sık şikâyet konusu, kısıtlının parasının nasıl kullanıldığıdır. Kanun bu konuda açık kurallar koyar: kısıtlının bakımı ve malvarlığının yönetimi için gerekmeyen paralar, vesayet makamının belirlediği bir bankaya faiz getirecek şekilde yatırılır; parayı bir aydan fazla bekleten vasi faiz kaybından sorumludur (md. 441). Vasi kural olarak iki yıl için atanır ve süre ikişer yıl uzatılabilir (md. 456). Vesayet makamı, vasinin belli dönemlerde verdiği rapor ve hesapları inceler, gerektiğinde düzeltilmesini ister (md. 464).

Huzurevi ücretinin ödenmesi, kira gelirlerinin toplanması veya bir yakının kısıtlıdan borç alması gibi konularda kayıt tutmak, hem vasiyi korur hem de diğer mirasçıların sonradan itiraz etmesini zorlaştırır. Kısıtlı ile vasi arasında yapılacak bir sözleşme için ayrıca denetim makamının izni gerekir (md. 463/7).

Vekâletname mi, Vesayet mi Tercih Edilmeli?

Yaşlı kişi henüz ayırt etme gücüne sahipse, noterden verilecek bir vekâletname çoğu işi çözebilir. Ancak TBK md. 513’e göre vekâlet, vekâlet verenin ehliyetini kaybetmesiyle kural olarak kendiliğinden sona erer. Ehliyet kaybından sonra yapılan işlemler tartışmalı hâle gelir ve bu aşamada vesayet yoluna gitmek gerekir.

Bu nedenle sağlık durumu kötüleşme eğiliminde olan yakınlar için iki aşamalı düşünmek gerekir: ehliyet varken vekâlet, ehliyet tartışmalı hâle geldiğinde vesayet. Vekâletname türleri ve noterde istenen belgeler vekâletname çıkarma rehberi ve İzmir’de noterden vekâletname alma yazılarında yer alıyor. Ehliyetsizlik iddiasıyla yapılan vasiyetler ise ayrı bir uyuşmazlık konusudur.

Miras ve Vasiyet Uyuşmazlıklarında Narlıdere’den Nereye Gidilir?

Terekenin paylaşılması, vasiyetnamenin iptali ve tenkis davalarında ölenin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir (6100 s. HMK md. 11). Son yerleşim yeri Narlıdere ise bu davalar İzmir’de açılır. Mirasçılık belgesi noterden veya sulh hukuk mahkemesinden alınabilir; tenkis ve iptal davaları ise asliye hukuk mahkemesinde görülür.

Huzurevinde ölen bir kişinin son yerleşim yeri tartışmalı olabilir; burada da TMK md. 22’deki kural ve sürekli kalma niyeti belirleyicidir. Ehliyetsizlik nedeniyle iptal iddiası için vasiyetnamenin iptali davası, belge süreci için mirasçılık belgesi yazılarımıza bakılabilir. Yasal payların yaklaşık oranları miras payı hesaplama aracı ile görülebilir.

Ceza ve İcra İşlerinde Narlıdere Hangi Birimlere Bağlıdır?

Narlıdere’de işlenen suçlarda soruşturma İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülür; CMK md. 12/1’e göre yetkili mahkeme suçun işlendiği yer mahkemesidir. Ağır cezalık dosyalar Konak’taki ana binada bulunan İzmir Ağır Ceza Mahkemelerinde görülür. İcra takipleri ise BAM binasındaki İzmir icra dairelerinden yürütülür.

Yaşlılara yönelik dolandırıcılık veya güveni kötüye kullanma şüphesinde şikâyetin nereye yapılacağı İzmir suç duyurusu rehberi yazısında anlatılıyor. Komşu ilçedeki tüketici uyuşmazlıklarının yolu ise Balçova adliye ve abonelik uyuşmazlıkları rehberi yazısında ayrıca ele alınıyor.

Narlıdere’den Başvuru Öncesi Hangi Belgeler Hazırlanmalı?

Vesayet veya miras başvurusunda eksik belge, dosyanın gereksiz yere uzamasına yol açabilir. Bayraklı’daki sulh hukuk mahkemesi, özellikle kişinin sağlık durumu, malvarlığı ve yerleşim yeri konusunda somut belge görmek ister; TMK md. 22 nedeniyle huzurevine giriş tarihi de önem taşır. Başvuru dilekçesiyle birlikte aşağıdaki belgelerin hazır tutulması, sulh hukuk mahkemesinin araştırmasını hızlandırır.

• Kişinin nüfus kaydı ve e-Devlet’ten alınan yerleşim yeri belgesi; huzurevine giriş tarihi gösteren belge.
• Hastane kayıtları ve varsa daha önce alınmış sağlık raporları (resmî sağlık kurulu raporunu mahkeme ayrıca isteyebilir).
• Tapu kayıtları, banka hesapları ve düzenli gelirleri gösteren belgeler.
• Vasi olarak önerilen kişinin kimlik bilgileri ve kısıtlanacak kişiyle yakınlık durumu (TMK md. 414 eşi ve yakın hısımlara öncelik tanır).
• Varsa önceki vekâletname, bakım sözleşmesi ve vasiyetname örnekleri.

Her dosyanın sağlık durumu, aile yapısı ve malvarlığı farklıdır; somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir. Diğer İzmir ilçelerinin adliye bağlılığı için hukuki danışmanlık alanımız, miras konuları için miras hukuku sayfası incelenebilir. Masrafları karşılayamayanlar için adli yardım şartları yazımız yol gösterir.

Sıkça Sorulan Sorular

Narlıdere sakinlerinin adliye ve yaşlı bakımıyla ilgili en çok sorduğu sorular; bağlı adliye, huzurevindeki yakın için vasi atanması, huzurevinin yerleşim yerine etkisi, vasinin ev satışı, kendi isteğiyle kısıtlanma ve vekâletnamenin ehliyet kaybından sonraki durumudur. Yanıtlar 4721 s. TMK, 6098 s. TBK ve İzmir Adalet Komisyonu’nun resmi faaliyet raporu esas alınarak hazırlanmıştır.

Narlıdere hangi adliyeye bağlı?

Narlıdere İzmir Adliyesi’ne bağlıdır. İzmir Adalet Komisyonu 2025 faaliyet raporu, ilçeyi İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı yargı sınırları içinde sayar. Ana bina Konak Çınarlı’da, asliye hukuk mahkemeleri Halkapınar’da, sulh hukuk ve aile mahkemeleri Bayraklı’daki Gültekinler Plaza ek binasındadır.

Huzurevinde kalan annem için vasi nasıl atanır?

Vasi atanması için yerleşim yerindeki sulh hukuk mahkemesine dilekçeyle başvurulur. Akıl hastalığı veya zayıflığına dayalı kısıtlamada resmî sağlık kurulu raporu zorunludur (TMK md. 409). Mahkeme kural olarak eş veya yakın hısımlardan birini vasi atar (md. 414); haklı sebep varsa başka birini seçebilir.

Huzurevine yerleşmek yerleşim yerini değiştirir mi?

Bakım kurumuna konulma, tek başına yeni yerleşim yeri edinme sonucunu doğurmaz (TMK md. 22). Yerleşim yeri, sürekli kalma niyetiyle oturulan yerdir (md. 19). Bu nedenle vesayet veya miras davasının açılacağı yer belirlenirken kişinin önceki yerleşim yeri ve taşınma iradesi birlikte değerlendirilir.

Vasi, kısıtlının evini mahkeme izni olmadan satabilir mi?

Hayır. Vasinin taşınmaz satması, ipotek etmesi veya üzerinde başka bir ayni hak kurması vesayet makamı olan sulh hukuk mahkemesinin iznine bağlıdır (TMK md. 462/1). İzinsiz yapılan işlem, md. 465 uyarınca kısıtlının vasinin izni olmadan yaptığı işlem hükmündedir; bu nedenle kısıtlıyı kural olarak bağlamaz.

Yaşlı kişi kendi isteğiyle kısıtlanabilir mi?

Evet. TMK md. 408, yaşlılığı, engelliliği, deneyimsizliği veya ağır hastalığı sebebiyle işlerini gerektiği gibi yönetemediğini ispat eden her erginin kısıtlanmasını isteyebileceğini düzenler. Bu durumda kişi mahkemece dinlenmeden kısıtlama kararı verilemez (md. 409).

Vekâletname ehliyet kaybından sonra geçerli kalır mı?

Kural olarak hayır. TBK md. 513’e göre sözleşmeden veya işin niteliğinden aksi anlaşılmadıkça vekâlet, vekâlet verenin ehliyetini kaybetmesiyle kendiliğinden sona erer. Vekilin acil işleri bir süre daha yürütme yükümlülüğü saklıdır; kalıcı çözüm için vesayet yoluna gidilir.

Kaynaklar

• İzmir Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonu 2025 Faaliyet Raporu (rayp.adalet.gov.tr)
• 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Narlıdere Huzurevi ziyareti duyurusu (aile.gov.tr)

İlgili yazılar

• Güzelbahçe'de Hukuki Süreç ve Bağlı Adliye
• Menemen Adliyesi ve Menemen'de Dava Süreci
• Çiğli'de Dava Açmak: Adliye ve Mahkemeler
• Torbalı Adliyesi ve Torbalı'da Dava Süreci

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Bu yazı 10.10.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.