İzmir’de Kıdem ve İhbar Tazminatı Davası

İzmir’de kıdem ve ihbar tazminatı davası, iş sözleşmesi sona eren işçinin ödenmeyen fesih tazminatlarını önce arabuluculuk, sonra iş mahkemesi yoluyla istediği davadır. Hakkın doğup doğmadığı kadar, davanın ne zaman, nerede ve hangi yöntemle açıldığı da sonucu etkiler: zamanaşımı, faiz başlangıcı, kısmi dava ve ibraname bu süreçte belirleyicidir.

Bu yazı tazminatın hesaplanmasını değil, İzmir’de dava sürecinin adımlarını ve dosyayı zayıflatan usul hatalarını anlatır. Kıdem tazminatına hangi hâllerde hak kazanılmadığı kıdem tazminatının ödenmediği hâller yazısında, istifa eden işçinin durumu istifa eden işçinin kıdem tazminatı yazısında ele alınmıştır.

İzmir’de Kıdem ve İhbar Tazminatı Davası Nasıl Başlar?

İzmir’de kıdem ve ihbar tazminatı davası, arabuluculuk bürosuna başvuruyla başlar. Kanuna veya iş sözleşmesine dayanan işçi alacağı ve tazminatı için arabulucuya başvurmuş olmak dava şartıdır; son tutanağın aslı veya onaylı örneği dava dilekçesine eklenir (7036 s. K. md. 3/1-2). Bu şart işverenin talepleri için de geçerlidir.

Başvuru, karşı tarafın yerleşim yerindeki veya işin yapıldığı yerdeki büroya yapılır (md. 3/5). İzmir Adliyesi çevresindeki işyerleri için büro Bayraklı’daki Gültekinler Plaza ek hizmet binasında, Karşıyaka ve Çiğli için Çiğli ek hizmet binasındadır. Arabulucu başvuruyu üç hafta içinde sonuçlandırır, zorunlu hâllerde süre en fazla bir hafta uzatılabilir (md. 3/10).

Büro aşamasının İzmir’e özgü ayrıntıları İzmir iş davalarında zorunlu arabuluculuk yazısında anlatılmıştır. Anlaşma olmazsa dava, işverenin yerleşim yeri veya işin yapıldığı yer iş mahkemesinde açılır (md. 6/1); hangi adliyede iş mahkemesi bulunduğu İzmir iş mahkemelerinin görev ve yetki haritası yazısında gösterilmiştir.

İlk toplantıya katılmamanın masraf sonucu

Geçerli bir mazeret göstermeden ilk arabuluculuk toplantısına katılmayan taraf son tutanakta belirtilir. Bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderlerinin yarısından sorumlu tutulur ve lehine vekâlet ücretinin yarısına hükmedilir (7036 s. K. md. 3/12, 7531 s. K. ile değişik). İşçinin de işverenin de bu toplantıyı ciddiye alması, sonraki davanın masraf dengesini doğrudan etkiler.

Kıdem ve İhbar Tazminatı Davası Ne Zaman Zamanaşımına Uğrar?

İş sözleşmesinden kaynaklanan kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, kötüniyet tazminatı, eşit davranma ilkesine aykırı fesihten doğan tazminat ve yıllık izin ücreti için zamanaşımı süresi beş yıldır (4857 s. İş K. ek md. 3). Süre, kural olarak iş sözleşmesinin sona erdiği tarihte işlemeye başlar.

Kıdem tazminatı davası zamanaşımı ve arabuluculuk

Arabuluculuk bürosuna başvurulmasından son tutanağın düzenlendiği tarihe kadar geçen sürede zamanaşımı durur (7036 s. K. md. 3/17). Dava açılması veya icra takibi başlatılması ise zamanaşımını keser (6098 s. TBK md. 154). Fazla çalışma ve ücret gibi dönemsel alacaklar ayrıca her dönem için ayrı ayrı zamanaşımına tabidir (TBK md. 147/1). Bu nedenle fesihten yıllar sonra açılan bir davada kıdem tazminatı süresinde kalırken eski dönemlere ait fazla çalışma alacağının bir kısmı zamanaşımına uğramış olabilir. Süre kontrolü için zamanaşımı hesaplama aracı kullanılabilir.

İhbar Tazminatı Hangi Sürelere Göre Belirlenir?

İhbar tazminatı, belirsiz süreli iş sözleşmesini bildirim süresine uymadan fesheden tarafın ödediği, bildirim süresine ait ücret tutarındaki tazminattır (İş K. md. 17). Süreler işçinin kıdemine göre iki ile sekiz hafta arasında değişir ve sözleşmeyle artırılabilir; kanundaki süreler asgaridir. İşveren bu süreye ait ücreti peşin ödeyerek de fesih yapabilir.

İhbar süreleri tablosu

İhbar tazminatının hesabında yalnız çıplak ücret değil, işçiye sağlanan para veya para ile ölçülebilen sözleşme ve kanundan doğan menfaatler de dikkate alınır (md. 17 son fıkra). Yemek, yol ve düzenli prim gibi ödemeler bu nedenle dilekçede ayrıca gösterilmelidir. İhbar tazminatını yalnız işveren değil, bildirim süresine uymadan ayrılan işçi de ödemekle yükümlü olabilir; işverenin karşı talebi bu nedenle davada sık görülür.

Kıdem Tazminatında Faiz Ne Zaman İşler?

Kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi nedeniyle açılan davanın sonunda hâkim, gecikme süresi için mevduata uygulanan en yüksek faizin ödenmesine hükmeder (1475 s. K. md. 14). 4857 s. Kanun yürürlüğe girdiğinde 1475 s. Kanun’un yalnızca 14. maddesi yürürlükte bırakılmıştır. Bu nedenle kıdem tazminatının dayanağı hâlâ eski kanundur.

Kıdem tazminatında faiz talebinin dilekçeye yazılması

Faiz türü ve başlangıç tarihi dava dilekçesinde açıkça istenmelidir; mahkeme talepten fazlasına hükmedemez. Kıdem tazminatında uygulamada fesih tarihi faiz başlangıcı olarak talep edilir. İhbar tazminatı ve diğer işçilik alacaklarında faiz türü ve başlangıcı farklı olabilir; bu kalemler için temerrüt tarihinin dosyadaki belgelere göre ayrıca belirlenmesi gerekir. Faiz hesabına ilişkin genel bir fikir için yasal faiz hesaplama aracı incelenebilir.

Kıdem tazminatının yıllık miktarına ilişkin tavan, her dönem için resmî olarak ilan edilen tutara bağlıdır. Tutar dönemden döneme değiştiği için davada fesih tarihinde geçerli tavanın resmi kaynaktan kontrol edilmesi gerekir. Kaba bir tutar fikri için kıdem ve ihbar tazminatı hesaplama aracı kullanılabilir; aracın sonucu bilirkişi hesabının yerini tutmaz.

Kıdem süresinin ve işyeri devrinin etkisi

Kıdem, iş sözleşmesinin kesintisiz sürmesine veya aralıklarla yeniden kurulmasına bakılmaksızın aynı işverenin bir veya değişik işyerlerinde geçen süreler toplanarak hesaplanır (1475 s. K. md. 14). İşyeri devredildiğinde işçinin kıdemi toplam süre üzerinden belirlenir; devreden işverenin sorumluluğu ise işçiyi çalıştırdığı süre ve devir anındaki ücret seviyesiyle sınırlıdır. İzmir’de sık görülen şirket birleşmeleri ve unvan değişikliklerinde, davanın hangi şirketlere yöneltileceği bu kurala göre belirlenmelidir.

Belirsiz Alacak Davası Kaldırıldıktan Sonra Dava Nasıl Açılır?

7589 s. Kanun ile HMK md. 107’deki belirsiz alacak davası yürürlükten kaldırılmıştır. Alacağın yalnız bir kısmı dava edildiğinde talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sonuna kadar artırılabilir; zamanaşımı artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır (HMK md. 109/4).

Kısmi dava ve artırım stratejisi

İşçinin son ücreti, çalışma süresi veya ödenen kısımlar konusunda belirsizlik varsa, uygulamada dava kısmi olarak açılır ve bilirkişi raporundan sonra talep artırılır. Artırım hakkı bir kez kullanılabildiğinden, bilirkişi raporuna itiraz süreci tamamlanmadan artırım yapılması ileride ikinci bir artırım imkânını ortadan kaldırabilir. Rapora itiraz yöntemi İzmir bilirkişi raporu ve itiraz yazısında anlatılmıştır.

Kalemlerin her biri ayrı değerlendirilir: davaların yığılması hâlinde her talebe ilişkin vakıalar bakımından ispat yükü ve deliller ayrı ayrı ele alınır (7036 s. K. md. 7/2). Kıdem tazminatının ispatı fesih şekline, fazla çalışmanın ispatı ise çalışma düzenine dayanır. Fazla çalışma için ayrıntılı delil stratejisi İzmir fazla mesai ispatı yazısında yer alır.

Kıdem ve İhbar Davasında Ne İspat Edilir?

Davada temel tartışma, sözleşmeyi kimin ve hangi nedenle feshettiğidir. Ödemenin yapıldığını ispat yükü işverendedir; ücret ve benzeri istihkaklar kanunda öngörülen hâllerde banka hesabına ödenir (İş K. md. 32). Feshin haklı nedene dayandığını ileri süren taraf da bu iddiasını ispatlamak durumundadır.

İşçi açısından ilk adım, çalışma süresini ve son ücreti belgelemektir. Hizmet dökümünde görünmeyen dönemler varsa bunlar için ayrıca hizmet tespiti yoluna gidilmesi gerekebilir; bu yol İzmir hizmet tespiti davası yazısında anlatılmıştır.

Fesih belgesi, SGK çıkış kodu ve tanık

SGK’ya bildirilen işten çıkış kodu işverenin tek taraflı beyanıdır ve tek başına feshin gerçek nedenini kanıtlamaz; ancak dosyada önemli bir başlangıç verisidir. Kodların sonuçları SGK çıkış kodlarının hukuki sonuçları yazısında açıklanmıştır. İşçinin haklı nedenle fesih iddiası varsa, noter ihtarnamesi ve fesih gerekçesini gösteren yazışmalar belirleyicidir; bu yol işçinin haklı nedenle derhal feshi yazısında anlatılmıştır.

Temsili bir örnek (temsilidir): Karabağlar’daki bir mağazada beş yıl çalışan işçinin sözleşmesi, işveren tarafından “üst üste devamsızlık” gerekçesiyle derhal feshedilir ve SGK’ya kod 29 bildirilir. İşçi, o günlerde raporlu olduğunu ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatı için önce İzmir arabuluculuk bürosuna başvurur. Anlaşma olmaz; davada işveren devamsızlık tutanaklarını, işçi ise sağlık raporlarını, bordrolarını ve tanıklarını sunar. Sonuç, feshin İş K. md. 25/II kapsamında haklı nedene dayanıp dayanmadığına ilişkin bu delillerin değerlendirilmesine bağlıdır.

İbraname İmzalayan İşçi Dava Açabilir mi?

İbranamenin geçerli olması için yazılı olması, sözleşmenin sona ermesinden en az bir ay sonra düzenlenmesi, alacağın türü ve miktarının açıkça yazılması, ödemenin tam ve banka aracılığıyla yapılması gerekir (6098 s. TBK md. 420). Bu unsurları taşımayan ibraname kesin olarak hükümsüzdür.

İbraname ve makbuz hükmündeki belgeler

Hakkın gerçek tutarda ödendiğini göstermeyen ibra belgeleri, içerdikleri miktarla sınırlı olarak makbuz hükmündedir; bu hâlde de ödemenin banka aracılığıyla yapılmış olması zorunludur. Fesih günü imzalatılan “hiçbir alacağım yoktur” yazılı matbu belgeler bu nedenle çoğu zaman davayı engellemez, ancak gösterilen ödeme alacaktan düşülür. Konunun ayrıntısı ibranamenin geçerlilik şartları yazısındadır. Arabuluculukta imzalanan anlaşma belgesi ise ibranameden farklıdır: anlaşılan hususlar hakkında kural olarak yeniden dava açılamaz.

Karar Verildikten Sonra Süreç Nasıl İlerler?

İş mahkemesinin kararına karşı tebliğden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir (HMK md. 345; 7036 s. K. md. 7/4). İzmir’de istinaf incelemesini, HSK iş bölümüne göre İzmir BAM 3. Hukuk Dairesi ve ikiz daireleri yapar (İzmir BAM iş bölümü kararı). Temyiz ise parasal sınıra bağlıdır.

Temyiz sınırları ve süre hesabı İzmir istinaf ve temyiz süreleri yazısında anlatılmıştır. Kesinleşmesi beklenmeden ilamlı icra takibi başlatılabilir mi sorusu, hükmün türüne ve teminat konusuna bağlıdır; alacağın tahsili için atılacak adımlar dosya özelinde değerlendirilmelidir.

Dava Öncesinde Hangi Belgeler Toplanmalı?

Kıdem ve ihbar tazminatı davasında hesap ve ispat, çalışma süresi ile son ücrete dayanır. Bu nedenle SGK hizmet dökümü, son bir yıla ait bordrolar ve banka hesap hareketleri dosyanın omurgasını oluşturur; 1475 s. K. md. 14 hesaplamada son ücreti, ücret sabit değilse son bir yılın ortalamasını esas alır.

• İş sözleşmesi, ek protokoller ve varsa ücret artış yazıları.
• Fesih bildirimi, ihtarnameler, savunma istem yazısı ve verilen savunma.
• e-Devlet’ten alınan SGK hizmet dökümü ve işten çıkış kodu.
• Son bir yıla ait ücret bordroları ve maaşın yattığı banka hesabının dökümü.
• İmzalanmış ibraname veya ödeme belgeleri, arabuluculuk son tutanağı.

Asıl işveren ve alt işverenin birlikte sorumlu olduğu durumlarda her iki şirketin unvan ve adresleri de gerekir; bu ilişki asıl işveren ve alt işveren sorumluluğu yazısında anlatılmıştır. Somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir; ilgili diğer yazılar iş hukuku yazıları sayfasında, yazarın çalışma alanları Av. Mehmet İlker Dinç sayfası üzerinde yer alır.

Sıkça Sorulan Sorular

İzmir’de kıdem ve ihbar tazminatı davasına hazırlanan işçilerin ve işverenlerin sorduğu sorular çoğunlukla zamanaşımı, arabuluculuğun etkisi ve davanın açılacağı yer üzerinde yoğunlaşır. Aşağıdaki kısa yanıtlar 4857 ve 7036 sayılı Kanunlar ile HMK hükümlerine dayanır; her dosyanın kendi belgeleriyle ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Kıdem tazminatı davası için önce arabulucuya gitmek zorunlu mu?

Evet. Kanuna veya iş sözleşmesine dayanan işçi alacakları ve tazminatları için arabulucuya başvurmak dava şartıdır (7036 s. K. md. 3/1). Arabulucuya gidilmeden açılan dava, herhangi bir işlem yapılmadan dava şartı yokluğundan usulden reddedilir.

İşten ayrılalı 4 yıl oldu, kıdem tazminatı için dava açabilir miyim?

Kıdem tazminatında zamanaşımı beş yıldır (İş K. ek md. 3) ve kural olarak sözleşmenin sona erdiği tarihten başlar. Dört yıl geçmişse süre henüz dolmamış olabilir; ancak arabuluculuk ve dava için kalan süre kısaldığından gecikmeden harekete geçilmesi ve diğer alacakların ayrı zamanaşımı sürelerinin kontrol edilmesi gerekir.

İhbar tazminatı istifa eden işçiye ödenir mi?

İhbar tazminatı, bildirim süresine uymadan fesih yapan tarafın karşı tarafa ödediği tazminattır (İş K. md. 17). Bildirim süresine uymadan istifa eden işçi ihbar tazminatı isteyemez; aksine işveren bu tutarı işçiden talep edebilir. Haklı nedenle derhal fesihte ise bildirim süresi aranmaz.

Kıdem ve ihbar davası İzmir'de hangi binada görülür?

İzmir Adliyesi çevresindeki işyerleri için iş mahkemeleri Bayraklı’daki Gültekinler Plaza ek hizmet binasındadır. Karşıyaka ve Çiğli için Karşıyaka iş mahkemeleri, iş mahkemesi bulunmayan ilçelerde ise o yerdeki asliye hukuk mahkemesi iş mahkemesi sıfatıyla bakar (7036 s. K. md. 2/3).

Arabuluculukta anlaşma imzaladıktan sonra dava açabilir miyim?

Arabuluculuk sonunda anlaşılan hususlar hakkında taraflar kural olarak dava açamaz. Anlaşma belgesinde yer almayan kalemler için durum farklı olabilir. Bu nedenle anlaşma belgesine hangi alacakların hangi tutarlarla kapatıldığının kalem kalem yazılması önemlidir.

Dava devam ederken alacak miktarını artırabilir miyim?

Evet, kısmi davada talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sonuna kadar artırılabilir; zamanaşımı artırılan kısım için de dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır (HMK md. 109/4). Belirsiz alacak davası 7589 s. Kanun ile kaldırıldığından bu yol önem kazanmıştır.

İşveren kıdem tazminatını taksitle ödemek isterse ne olur?

Taksitle ödeme ancak işçinin kabulüyle mümkündür; bu kabul arabuluculuk anlaşma belgesine yazılarak güvence altına alınabilir. Anlaşma yoksa ödenmeyen kısım için gecikme süresine göre mevduata uygulanan en yüksek faiz istenebilir (1475 s. K. md. 14). Taksit planında vade ve tutarların açıkça yazılması gerekir.

Kaynaklar

• 4857 sayılı İş Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 1475 sayılı İş Kanunu, md. 14 (mevzuat.gov.tr)
• 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)
• 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (mevzuat.gov.tr)

İlgili yazılar

• İzmir'de İş Kazası Sonrası Hukuki Süreç
• İzmir'de İşe İade Davası: Arabuluculuk ve Süreler
• İzmir'de Mobbing İddiası ve İspat Süreci
• Aliağa'da Sanayi Tesislerinde İş Kazası Sorumluluğu

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Bu yazı 10.10.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.