Elektronik Ticarette ETBİS, Mesafeli Satış ve İdari Yaptırımlar

İnternet sitesi veya mobil uygulama üzerinden satış yapan bir işletme, ürünü listelemeden önce bile bir dizi kayıt ve bilgi verme yükümlülüğü altına girer. E-ticarette ETBİS kaydı bu yükümlülüklerin ilk halkasıdır; ardından 6563 sayılı Kanunun bilgi verme ve ticari ileti kuralları ile 6502 sayılı Kanunun mesafeli satış hükümleri gelir. Her birine aykırılığın ayrı bir idari para cezası vardır.

Aşağıda ETBİS’e kimlerin ve ne zaman kayıt olacağını, satıcının sitede ve siparişte hangi bilgileri vermek zorunda olduğunu, pazaryerinin sorumluluğunu ve 2026 yılında uygulanan ceza tutarlarını anlatıyoruz. Tüketicinin cayma hakkı ayrı bir konudur ve mesafeli satışta cayma hakkı yazımızda ele alınmıştır. Genel çerçeve için ticaret hukuku çalışma alanımız sayfasına bakabilirsiniz.

E-Ticarette ETBİS Nedir, Kimler Kayıt Olmak Zorundadır?

E-ticarette ETBİS, 6563 s. Kanun md. 2/1-ğ’de tanımlanan ve hizmet sağlayıcıların kayıt altına alındığı Elektronik Ticaret Bilgi Sistemidir. 11/08/2017 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliğin 5. maddesine göre kendi elektronik ticaret ortamında faaliyet gösteren hizmet sağlayıcılar ve aracı hizmet sağlayıcılar, faaliyete başlamadan önce ETBİS’e kayıt olur.

Tebliğ, yurt içinde yerleşik olup yurt dışındaki bir aracı hizmet sağlayıcı üzerinden sözleşme yapan veya sipariş alan hizmet sağlayıcıları da kayıt yükümlüsü sayar. Buna karşılık yalnızca e-posta, telefon veya kısa mesaj gibi bireysel iletişim araçlarıyla sözleşme yapanlar Tebliğin kapsamı dışındadır (md. 2/2). Tebliğin tam metni 11/08/2017 tarihli Resmî Gazete sayfasında yer alır.

ETBİS kaydı nasıl yapılır ve hangi bilgiler bildirilir?

Kayıt e-Devlet üzerinden, tüzel kişilerde yetkili temsilci tarafından yapılır (md. 8). Kayıtta tacirler için MERSİS ve vergi kimlik numarası, esnaf ve sanatkârlar için T.C. kimlik ve vergi kimlik numarası ile alan adı veya mobil uygulama bilgisi girilir (md. 5/2). KEP adresi, satılan mal ve hizmet türleri, ödeme yöntemleri, kargo ve altyapı hizmeti alınan firmalar gibi bilgiler ise md. 7 uyarınca kayıttan itibaren 30 gün içinde bildirilir. Bu bilgilerde değişiklik olursa bildirim, değişiklik tarihinden itibaren 30 gün içinde yenilenir.

Satıcının Sitede Hangi Bilgileri Vermesi Zorunludur?

6563 s. Kanun md. 3 uyarınca hizmet sağlayıcı, sözleşme kurulmadan önce alıcıların kolayca ulaşabileceği şekilde güncel tanıtıcı bilgilerini, sözleşmenin kurulması için izlenecek teknik adımları, sözleşme metninin saklanıp saklanmayacağını, veri girişindeki hataların düzeltilmesine ilişkin araçları ve gizlilik kurallarını sunar. Taraflar tüketici değilse bu hükümlerin aksi kararlaştırılabilir.

İletişim sayfasında zorunlu bilgiler

29/12/2022 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesine göre kendi sitesinde satış yapan işletme, ana sayfadan doğrudan ulaşılabilen “iletişim” başlığı altında tacirse ticaret unvanını, MERSİS numarasını ve merkez adresini; KEP adresini, e-posta adresini, telefon numarasını ve varsa tescilli markasını göstermelidir. Pazaryerinde satış yapan tacir ise 08/03/2025 tarihli değişiklikten sonra kendisine tahsis edilen alanda unvan, işletme adı veya marka bilgilerinden en az birini ve MERSİS numarasını bulundurur; merkez adresini, e-posta adresini ve telefonunu pazaryerine bildirir. Yönetmelik metni 29/12/2022 tarihli Resmî Gazete sayfasındadır.

Sipariş ekranı ve siparişin teyidi

6563 s. K. md. 4 uyarınca satıcı, siparişin onaylanması aşamasında ve ödeme bilgileri girilmeden önce, ödenecek toplam bedel dâhil sözleşme şartlarının alıcı tarafından açıkça görülmesini sağlar ve siparişin alındığını gecikmeksizin elektronik iletişim araçlarıyla teyit eder. Kargo ücretinin son adımda eklenmesi veya toplam bedelin ödeme ekranından sonra ortaya çıkması bu hükme aykırılık oluşturur.

Mesafeli Satışta Ön Bilgilendirme ve Teslim Kuralları Nelerdir?

6502 s. Kanun md. 48/2 uyarınca tüketici, mesafeli sözleşmeyi kabul etmeden önce yönetmelikte belirlenen hususlarda ve siparişi onaylarsa ödeme yükümlülüğü altına gireceği konusunda açık ve anlaşılır şekilde bilgilendirilir. Bilgilendirmenin yapıldığını ispat yükü satıcı veya sağlayıcıya aittir; bu nedenle kayıtlar saklanmalıdır.

Ön bilgilendirme formu neleri içermeli?

Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği md. 5; malın temel niteliklerini, satıcı ile aracı hizmet sağlayıcının unvanı ve MERSİS veya vergi numarasını, iletişim bilgilerini, tüm vergiler dâhil toplam fiyatı ve ek masrafları, teslim süresini, cayma hakkının şartlarını ve iade için öngörülen taşıyıcıyı, uyuşmazlıkta tüketici hakem heyeti ile tüketici mahkemesine başvuru imkânını saymaktadır. Md. 6 bu bilgilerin en az on iki punto ve okunabilir biçimde verilmesini ister. Md. 7’ye göre tüketicinin ön bilgileri edindiğini teyit etmesi sağlanmazsa sözleşme kurulmamış sayılır. Yönetmeliğe Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği bağlantısından ulaşılabilir.

Teslim süresi, stok yokluğu ve iade süresi

6502 s. K. md. 48/3 uyarınca satıcı, taahhüt ettiği süre içinde edimini yerine getirir; kişiye özel hazırlananlar dışındaki mal satışlarında bu süre 30 günü geçemez. Süre aşılırsa tüketici sözleşmeyi feshedebilir ve Yönetmelik md. 16/3 uyarınca tahsil edilen tüm ödemeler 14 gün içinde kanuni faiziyle iade edilir. Edimin imkânsızlaşması hâlinde satıcı durumu 3 gün içinde bildirmeli ve ödemeyi en geç 14 gün içinde iade etmelidir (md. 16/4). Yönetmelik, malın stokta bulunmamasını imkânsızlık saymaz; stokta olmayan ürünü satışa açık tutmak bu yüzden risklidir.

Pazaryeri ve Aracı Hizmet Sağlayıcı Hangi Durumlarda Sorumludur?

6502 s. K. md. 48/6 uyarınca aracı hizmet sağlayıcı, aracılık ettiği mesafeli sözleşmelerde ön bilgilendirmenin yapılması, teyidi ve ispatından satıcıyla birlikte müteselsilen sorumludur. Satıcı adına bedel tahsil ediyorsa, kural olarak teslim veya ifa ile cayma hakkına ilişkin yükümlülüklerden de satıcıyla birlikte müteselsilen sorumlu olur.

Pazar yeri sorumluluğu ve 2027’de yürürlüğe girecek iptal kararı

6563 s. K. md. 9/1, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmadıkça aracı hizmet sağlayıcının, satıcının sunduğu içerik ve bu içeriğe konu mal veya hizmetle ilgili hukuka aykırılıklardan sorumlu olmadığını düzenler. mevzuat.gov.tr’deki güncel metne işlenen bilgiye göre Anayasa Mahkemesi, 12/2/2026 tarihli ve E.: 2024/187, K.: 2026/42 sayılı kararıyla bu fıkrayı “tüketici sözleşmeleri” yönünden iptal etmiş ve iptalin 2/3/2027 tarihinde yürürlüğe gireceğini belirtmiştir. Pazaryeri sözleşmelerinin bu tarihten önce gözden geçirilmesi gerekir. Güncel metin için 6563 sayılı Kanun bağlantısına bakılabilir.

Satıcıya ödeme süresi ve haksız ticari uygulamalar

6563 s. K. ek md. 1 uyarınca satış bedelinin aracı hizmet sağlayıcının tasarrufuna girdiği ve siparişin alıcıya ulaştığı tarihten itibaren beş iş günü içinde satıcıya eksiksiz ödenmemesi, her durumda haksız ticari uygulama sayılır. Satıcı aleyhine geriye dönük sözleşme değişikliği, hizmet verilmeden bedel alınması ve nesnel ölçüt olmadan sıralamada geriye düşürme de aynı kapsamdadır. Pazaryerinde marka ihlali şikâyetleri için md. 9/3’teki kaldırma ve itiraz usulü uygulanır; ayrıntı için marka hakkına tecavüz ve taklit ürün yazımıza bakılabilir.

Ticari Elektronik İleti Gönderirken Nelere Dikkat Edilmeli?

6563 s. K. md. 6 uyarınca ticari elektronik iletiler alıcılara ancak önceden onayları alınarak gönderilebilir; esnaf ve tacirlere önceden onay alınmaksızın gönderilebilir. Md. 8/3’e göre alıcının ret talebi ulaştıktan sonra ileti gönderimi üç iş günü içinde durdurulur. Md. 11/5 uyarınca Bakanlık sistemine aktarılmayan onaylar geçersiz kabul edilir.

Ticari elektronik ileti onayı ve kişisel veriler

İleti onayı ile kişisel veri işleme şartları farklı hukuki rejimlere tabidir. Tanıtım iletisi için alınan onay, müşteri verisinin başka amaçlarla işlenmesine dayanak oluşturmaz. Bir defada birden fazla kişiye onaysız ileti gönderilmesi hâlinde md. 12/2 uyarınca ceza on katına kadar artırılabilir. Müşteri veritabanına yetkisiz erişim yaşanırsa KVKK veri ihlali bildirimi kuralları ayrıca devreye girer.

2026 Yılında Uygulanan İdari Para Cezaları Nelerdir?

6563 s. Kanun md. 12’deki ceza tutarları her yıl yeniden değerlenir. mevzuat.gov.tr’deki tabloya göre 25/12/2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Ticaret Bakanlığı Tebliği ile 1/1/2026 ile 31/12/2026 arasında uygulanacak tutarlar belirlenmiştir. Mesafeli sözleşme aykırılıklarında ise 6502 s. K. md. 77/1-a uyarınca 2026 yılı için işlem başına 3.973 TL uygulanır.

Kanun metninde yazan rakamlar ile uygulamadaki tutarlar aynı değildir. Örneğin md. 12/1-a’da “bin Türk lirasından beş bin Türk lirasına kadar” ifadesi yer alırken 2026 yılında uygulanan aralık 2.859 TL ile 14.309 TL’dir. Bu nedenle ceza tutanağı incelenirken Kanun metnine değil, aykırılığın gerçekleştiği yıl için ilan edilen güncel tabloya bakılmalıdır. Aykırılık tarihi ile ceza kararının tarihi farklı yıllara düşüyorsa, hangi yılın tutarının esas alındığı itirazda ayrıca kontrol edilmelidir.

İdari para cezasına itiraz süresi

6563 ve 6502 sayılı Kanunlarda ayrı bir başvuru yolu öngörülmediğinden 5326 s. Kabahatler Kanunu md. 27 uygulanır: karar, tebliğ veya tefhim tarihinden itibaren en geç on beş gün içinde sulh ceza hâkimliği önüne götürülebilir; süre geçirilirse karar kesinleşir. Aynı aykırılığın bir yıl içinde tekrarında 6563 s. K. md. 12/4 uyarınca bir önceki cezanın iki katı uygulanır. Kanun metni için Kabahatler Kanunu bağlantısına bakılabilir; idari yaptırımlara karşı genel başvuru yolları için idari para cezasına karşı dava yazımız incelenebilir.

E-Ticarete Başlamadan Önce Hangi Kontroller Yapılmalı?

Uygulamada cezaların büyük kısmı, siteye sonradan eklenmesi kolay olan eksiklerden doğar. 6563 s. K. md. 11/3 iş ve işlemlere ilişkin kayıtların on yıl saklanmasını zorunlu tuttuğundan, aşağıdaki kontrollerin belgeli ve tarihli yapılması hem denetimde hem de tüketiciyle uyuşmazlıkta ispat kolaylığı sağlar.

1. ETBİS kaydı ve 30 günlük bildirimlerin tamamlandığını gösteren kayıt.
2. Ana sayfadan ulaşılan “iletişim” sayfasında unvan, MERSİS, merkez adresi, KEP, e-posta ve telefon.
3. Ön bilgilendirme formu ve mesafeli satış sözleşmesi metinlerinin güncel yönetmeliğe uygunluğu.
4. Sipariş ekranında toplam bedelin ödeme bilgilerinden önce gösterilmesi ve sipariş teyit e-postası.
5. Teslim süresi taahhüdünün 30 günü aşmaması ve stok bilgisinin güncel tutulması.
6. Ticari ileti onaylarının Bakanlık sistemine aktarılması ve ret taleplerinin süresinde işlenmesi.
7. Pazaryeri sözleşmesinin ödeme süresi, sıralama ve sözleşme değişikliği hükümleri bakımından incelenmesi.

Tüketici uyuşmazlıklarında başvuru yolları için tüketici hakem heyeti başvurusu yazımıza, rakip satıcıların yanıltıcı uygulamaları için haksız rekabet yazımıza bakılabilir. Her işletmenin iş modeli farklıdır; somut durumun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir. Ticari uyuşmazlıklarla ilgili çalışmalar için Muhammed Çakmak profil sayfası incelenebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

İnternetten satışa başlayan işletmeler ve pazaryeri satıcıları, ETBİS kaydı, bilgi verme yükümlülükleri ve cezalar hakkında benzer sorular soruyor. Aşağıdaki cevaplar 6563 ve 6502 sayılı Kanunlar, ilgili yönetmelikler ve 2026 yılı için ilan edilen ceza tutarları esas alınarak hazırlanmıştır; iş modeline göre ayrıca değerlendirme gerekir.

Sadece Instagram veya WhatsApp üzerinden satış yapan ETBİS'e kayıt olmalı mı?

ETBİS Tebliği md. 2/2, münhasıran e-posta, telefon, kısa mesaj ve benzeri bireysel iletişim araçlarıyla sözleşme yapanlara Tebliğin uygulanmayacağını belirtir. Ancak sipariş ve ödeme bir site, mobil uygulama veya ödeme bağlantısı üzerinden alınıyorsa durum değişebilir; iş modeli somut olarak değerlendirilmelidir.

ETBİS kaydı yapılmazsa hangi ceza uygulanır?

ETBİS kaydı ve bildirimleri, 6563 s. Kanunun Bakanlığa bildirim yükümlülüğünü düzenleyen md. 11 ile bu maddeye dayanan Tebliğe dayanır. Kanunun md. 12/1-f bendi md. 11/4’e aykırılık için 2026 yılında 143.102 TL ile 715.516 TL arasında idari para cezası öngörür; uygulanacak bent somut aykırılığa göre belirlenir.

Kargo ücretini ödeme ekranında eklemek yasak mı?

6563 s. K. md. 4/1-a uyarınca satıcı, sipariş onayı aşamasında ve ödeme bilgileri girilmeden önce ödenecek toplam bedeli göstermek zorundadır. Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği md. 5/3’e göre ek masraflar hakkında bilgi verilmemişse tüketici bunları ödemekle yükümlü değildir.

Pazaryerinde satış yapan küçük satıcı ön bilgilendirmeden sorumlu mu?

Evet. Ön bilgilendirme yükümlülüğü satıcıya aittir; 6502 s. K. md. 48/6 ise aracı hizmet sağlayıcıyı bu yükümlülükten satıcıyla birlikte müteselsilen sorumlu tutar. Veri girişini satıcı yapıyorsa, zorunlu bilgilerdeki eksikliklerden kural olarak satıcı sorumlu olur; ürün sayfalarının doğru doldurulması bu yüzden önemlidir.

Tacirlere onay almadan tanıtım e-postası gönderilebilir mi?

6563 s. K. md. 6/2 uyarınca esnaf ve tacirlere önceden onay alınmaksızın ticari elektronik ileti gönderilebilir. Ancak alıcı her zaman gerekçe göstermeden reddetme hakkına sahiptir ve ret talebi ulaştıktan sonra gönderim üç iş günü içinde durdurulmalıdır (md. 8).

Stokta olmayan ürün satıldıysa ne yapılmalı?

Yönetmelik md. 16/4 stok yokluğunu imkânsızlık saymaz; satıcı taahhüt ettiği ve en fazla 30 günlük süre içinde teslim etmek zorundadır. Teslim yapılamazsa tüketici sözleşmeyi feshedebilir ve ödemeler fesih bildiriminden itibaren 14 gün içinde kanuni faiziyle iade edilir.

Kaynaklar

• 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (mevzuat.gov.tr)
• 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (mevzuat.gov.tr)
• Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği (mevzuat.gov.tr)
• Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi ve Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliğ, RG 11.08.2017
• Elektronik Ticaret Aracı Hizmet Sağlayıcı ve Elektronik Ticaret Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik, RG 29.12.2022
• 5326 sayılı Kabahatler Kanunu (mevzuat.gov.tr)

İlgili yazılar

• Kambiyo Senedinde Zamanaşımı ve Sebepsiz Zenginleşme Davası
• Ticari Defterlerin Delil Niteliği ve İbraz Yükümlülüğü
• Tedarik Sözleşmelerinde Cezai Şart ve Uyarlama

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Bu yazı 27.09.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.