
Eksper raporuna itiraz, sigorta şirketinin hasar dosyasında görevlendirilen sigorta eksperinin tespitlerine karşı sigortalının, sigorta ettirenin veya zarar görenin başvurabileceği ilk denetim yoludur. Hasar tutarı, aracın rayiç değeri, onarım mı pert mi kararı ve değer kaybı çoğu zaman bu rapora göre belirlendiği için, raporun ilk günlerde incelenmesi sonraki bütün aşamaları etkiler.
Bu alanda 2026’da önemli bir değişiklik oldu: 12.02.2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan ve 01.04.2026’da yürürlüğe giren Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği, itiraz eksperi ve hakem eksper usulünü yeniden düzenledi. Mahkemenin atadığı bilirkişinin raporuna itiraz ise ayrı bir konudur ve bilirkişi raporuna itiraz ve yeni rapor talebi yazısında anlatıldı.
Önemli Çıkarımlar
- Sigorta eksperlerinin düzenlediği raporlar delil niteliğindedir; tarafsızlık şartına aykırı düzenlenen raporlar ise geçersizdir (5684 s. Sigortacılık K. md. 22/13 ve 22/17).
- Eksper tespitlerine 3 iş günü içinde itiraz edilebilir; süre, raporun Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi sistemine girişine ilişkin bildirimle başlar (Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği md. 8/1).
- İtiraz eksperinin raporundan sonra taraflardan biri yine 3 iş günü içinde hakem eksper isteyebilir; hakem eksperin raporu nihai rapor kabul edilir (md. 8/2, 8/6).
- İlk eksper raporunun ücreti sigorta şirketince ödenir; itiraz ve hakem eksper ücretini raporlar arasında önemli fark yoksa talep eden, fark varsa sonucu aleyhine dönen taraf öder (md. 14).
- Dosyada atanmış eksper yoksa sigortalı veya zarar gören de her aşamada eksper atanmasını sağlayabilir (md. 5/2).
Eksper Raporuna İtiraz Nedir, Rapor Neden Önemlidir?
Eksper raporu, hasarın sebebini ve tutarını tespit eden teknik belgedir. 5684 s. Sigortacılık K. md. 22/17 eksper raporlarının delil niteliğinde olduğunu, maddi hasarlı trafik kazalarında yetkili eksperin raporunun tazminat ödemesinde kaza tespit tutanağı hükmünde sayılacağını düzenler. İtiraz, bu delilin sigorta sürecinde düzeltilmesini sağlar.
Rapor, sigortacının ödeme teklifinin dayanağıdır. Kasko dosyasında aracın piyasa değeri, kullanılacak parçaların orijinal mi eşdeğer mi olacağı ve aracın ağır hasarlı sayılıp sayılmayacağı; trafik sigortası dosyasında karşı tarafın aracındaki onarım bedeli ve değer kaybı; işyeri veya konut sigortasında ise yangın ya da su baskınının sebebi ve kapsamı eksper tespitlerine dayanır. Bu tespitler kesinleşince, sonradan tahkimde veya mahkemede değiştirilmesi daha fazla emek ve masraf ister.
Eksperin tarafsızlık yükümlülüğü
Md. 22/13 eksperin tarafsız olmak zorunda olduğunu, taraflardan biriyle tarafsızlığını şüpheye düşürecek önemli bir ilişkisi, belirli derecede akrabalığı veya iş ortaklığı varsa görevi kabul edemeyeceğini düzenler; bu hükme aykırı düzenlenen raporlar geçersizdir. Md. 22/14 ise sigorta şirketlerinin, acentelerin ve brokerlerin ortaklarının ve meslekî faaliyette bulunan çalışanlarının eksperlik yapamayacağını söyler. Eksperin şirketle bağlantısı belgelenebiliyorsa, itiraz dilekçesinde bu durum da ayrıca belirtilmelidir.
Eksper raporu ile bilirkişi raporu arasındaki fark
Eksper, hasar dosyasında sigorta sürecinin içinde çalışır ve itirazı Yönetmelikteki usule göre yapılır. ise mahkemenin 6100 s. HMK md. 266 uyarınca görevlendirdiği kişidir ve raporuna itiraz HMK’daki sürelere tabidir. İzmir’deki bilirkişi süreci İzmir’de bilirkişi raporu ve itiraz yazısında ele alındı. İki yolu karıştırmak, eksper raporuna karşı 3 iş günlük sürenin kaçırılmasına yol açabilir.

Eksperi Kim Atar, Sigortalı Kendi Eksperini Atayabilir mi?
Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği md. 5, eksperin sigortacı, sigortalı, sigorta ettiren veya sigorta sözleşmesinden menfaat sağlayan kişinin talebi üzerine atanacağını düzenler. Dosyada henüz atanmış eksper yoksa sigortalı tarafı da her aşamada eksper atayabilir ve şirketler bu hakkı poliçede göstermek zorundadır.
Motorlu araç sigortalarında Yönetmelik iki zorunlu durum öngörür. Trafik sigortasında muallak hasar tutarı veya sonradan belirlenen toplam hasar, asgari maddi teminat tutarının onda birini aşarsa hasar tespitinin eksper tarafından yapılması zorunludur ve atama Eksper Atama ve Takip Sistemi (EKSİST) üzerinden sıralı olarak yapılır (md. 6/1-2). Kara araçları kasko sigortasında ise hasarın ağır hasar veya tam hasar kararını gerektirmesi hâlinde tespit, EKSİST üzerinden sıralı atanan eksper tarafından yapılır (md. 6/5). Trafik sigortasında atanan eksper, değer kaybını da aynı raporda hesaplar (md. 6/3).
Geçiş dönemi ve pilot uygulama
Yönetmeliğin geçici 3. maddesine göre motorlu araç sigortalarında sıralı atama önce Bursa ve Ordu’da üç aylık pilot uygulamayla başlatıldı; Kurul, pilot illeri değiştirmeye ve süreyi altı aya kadar uzatmaya yetkilidir. Pilot süreç tamamlanıncaya kadar diğer illerde, yürürlükten kaldırılan 2015 tarihli atama yönetmeliğinin ilgili hükümleri uygulanmaya devam eder. Bu nedenle dosyanızda hangi atama usulünün işlediğini, şirketin ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin bildirimlerinden kontrol etmek gerekir. İtiraz süresinin 3 iş günü olması ise her iki dönemde de dikkat gerektiren ortak noktadır.
Eksper Raporuna İtiraz Süresi Ne Zaman Başlar?
Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği md. 8/1’e göre eksperin tespitlerine 3 iş günü içinde itiraz edilebilir. Süre, raporun teslim edildiği ya da şirketin ödeme teklifini bildirdiği gün değil, raporun Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdindeki eksper rapor sistemine girişine ilişkin olarak muhataplara yapılan bildirimle başlar.
Üç iş günü çok kısa bir süredir; cumartesi, pazar ve resmî tatiller hesaba katılmaz, ancak bildirim bir cuma günü gelmişse süre bir sonraki haftanın ortasında dolar. Bu yüzden telefonunuza veya e-posta adresinize gelen bildirimler takip edilmeli, iletişim bilgilerinin poliçede ve hasar dosyasında güncel olduğundan emin olunmalıdır. Yönetmelik md. 12/2, Merkezin ihbar, eksper ataması, rapor ve itiraz aşamalarına ilişkin bilgileri taraflara gecikmeksizin ileteceğini düzenler.
| Aşama | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Sigorta şirketinin hasar dosyasını Merkeze iletmesi | İhbarı takip eden ilk iş günü | Yönetmelik md. 4/2 |
| Eksperin atanan işi kabul bildirimi | Bildirimden itibaren 6 saat (bildirmezse kabul etmiş sayılır) | md. 13/1 |
| Eksper tespitlerine itiraz | Rapor bildiriminden itibaren 3 iş günü | md. 8/1 |
| İtiraz eksperinin raporu | Motorlu araçta 3 iş günü, diğer branşlarda 10 iş günü | md. 8/5 |
| Hakem eksper talebi | İtiraz raporunun bildiriminden itibaren 3 iş günü | md. 8/2 |
| Hakem eksperin raporu | Motorlu araçta 3 iş günü, diğer branşlarda 10 iş günü | md. 8/5 |
Raporu görmeden süreyi kaçırmamak
Md. 11/2’ye göre eksperlerin güvenli elektronik imzayla hazırladığı raporlar Merkez sistemlerinde saklanır ve kimlik doğrulaması ya da hak sahipliğinin ispatı şartıyla eş zamanlı olarak ilgili tarafların erişimine açılır. Rapora erişimde sorun yaşanıyorsa, bu durum süre içinde yazılı olarak şirkete ve Merkeze bildirilmeli, itiraz hakkının saklı tutulduğu belirtilmelidir. Raporun düzenlenmesi sırasında eksper üzerinde hiçbir şekilde etki kurulamayacağı da Yönetmelikte açıkça yazılıdır (md. 11/3).

İtiraz Eksperi ve Hakem Eksper Süreci Nasıl İşler?
Süresinde itiraz edildiğinde EKSİST üzerinden yeni bir eksper sıralı olarak atanır (Yönetmelik md. 8/1, 8/4). Bu eksperin raporuna da itiraz edilirse, taraflardan birinin talebiyle ilgili branşta en az on yıl fiilen eksperlik yapmış kişiler arasından hakem eksper atanır; hakem eksperin raporu nihai rapor olarak kabul edilir (md. 8/3, 8/6).
İtiraz eksperi ve hakem eksper, ilk eksperin yaptığı gibi yerinde inceleme yapmaz; motorlu araç sigortalarında üç iş günü, diğer branşlarda on iş günü içinde dosya üzerinden inceleme yaparak rapor hazırlar. Bu nedenle itiraz dilekçesine eklenen fotoğraflar, faturalar ve karşılaştırma belgeleri, ikinci incelemenin neredeyse tek malzemesidir. Dosyaya girmemiş bir bilginin itiraz eksperi tarafından değerlendirilmesini beklemek gerçekçi değildir.
Hakem eksper raporu nihai ise tahkime veya mahkemeye gidilebilir mi?
Yönetmelik, hakem eksper raporunu sigorta sürecindeki nihai rapor olarak tanımlar; ancak uyuşmazlığın Sigorta Tahkim Komisyonuna veya mahkemeye taşınmasını yasaklayan bir hüküm içermez. Kanun, eksper raporlarını delil olarak nitelendirir. Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik md. 16/12 hakeme, özel veya teknik bilgi gereken hâllerde bilirkişi görüşü alma yetkisi verir; mahkeme de HMK md. 266 uyarınca bilirkişiye başvurabilir. Yine de nihai raporun aleyhe çıkması, sonraki aşamada ispat yükünü ağırlaştırır.
İtiraz Gerekçesi Nasıl Yazılır, Raporda Nelere Bakılmalı?
Etkili bir itiraz, raporun hangi satırına neden katılmadığınızı belgeyle gösterir. Yönetmelik md. 3’e göre rapor, İcra Komitesince belirlenen ve Kurumca onaylanan tek tip ekspertiz raporudur; bu standart yapı, raporun hangi bölümünde hangi değerin yazıldığını bulmayı ve iki raporu satır satır karşılaştırmayı kolaylaştırır.
Sık rastlanan itiraz noktaları şunlardır: hasarın kazayla uyumlu olmadığı gerekçesiyle bazı parçaların kapsam dışı bırakılması; orijinal parça yerine eşdeğer parça veya onarım öngörülmesi; işçilik saatlerinin düşük tutulması; kaskoda aracın rayiç değerinin piyasa ilanlarının altında belirlenmesi; ağır hasar eşiğinin yanlış hesaplanması ve sovtaj değerinin yüksek gösterilmesi. Kasko reddinin ve pert kararının hukuki çerçevesi kasko ödemesinin reddi ve pert uyuşmazlıkları yazısında ayrıca ele alındı.
Değer kaybı ve onarım işçiliği
Trafik sigortasında eksper değer kaybını gerçek zarar ilkesini gözeterek ve ayrıntılı biçimde aynı raporda hesaplar (md. 6/3). Raporda değer kaybı hiç hesaplanmamışsa ya da hesaplama gerekçesiz bırakılmışsa bu da itiraz konusudur; kabaca bir fikir edinmek için araç değer kaybı hesaplama aracı kullanılabilir. Onarım işçiliği için ise İcra Komitesi il veya bölge bazında rehber tarife yayımlar (md. 16/2). Başvuru ve tahkim aşaması değer kaybı tazminatında başvuru ve tahkim yazısında anlatıldı.
Eksper raporuna itiraz dilekçesinde bulunması gerekenler
- Hasar dosya numarası, poliçe numarası ve rapor bildiriminin tarihi
- İtiraz edilen kalemlerin tek tek listesi ve her kalem için talep edilen değer
- Fotoğraflar, servis teklifleri, parça fiyat listeleri ve emsal araç ilanları
- Kaza tespit tutanağı veya olay yerine ilişkin kayıtlar
- Varsa sigortalı tarafın atadığı eksperin raporu

Eksper Ücretini Kim Öder?
Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği md. 14/2’ye göre düzenlenen ilk eksper raporunun ücreti sigorta şirketi tarafından ödenir. Ekspertiz ücreti, atama tarihindeki taban ücret tarifesinden az olmamak üzere taraflarca serbestçe belirlenir; ulaşım, konaklama ve benzeri giderler ayrıca ücrete eklenir (md. 14/1, 14/4).
İtiraz üzerine atanan eksper ile hakem eksperin ücretinde sonuç belirleyicidir. İtiraz üzerine hazırlanan raporlar ile itiraz edilen rapor arasında fark yoksa ücreti, taban tarifeye göre atamayı talep eden taraf öder. Önemli bir fark varsa ücret, yeni raporun itiraz edilen rapora kıyasla aleyhine döndüğü tarafa yüklenir (md. 14/3). Yani dayanaksız bir itiraz masrafı itiraz edene bırakırken, haklı çıkan itiraz masrafı sigortacıya geçirebilir. Taban tarife her takvim yılı başında TÜFE artışı oranında güncellenir (md. 15/2).
Sigortalı tarafın atadığı eksperin masrafı
Sigortalının kendi eksperini atadığı dosyalarda 6102 s. TTK md. 1426 dikkate alınabilir: sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtarın rizikonun veya tazminatın kapsamının belirlenmesi için yaptığı makul giderleri, faydasız kalsa bile ödemekle yükümlüdür. Md. 1452/3 bu hükmün sigortalı aleyhine değiştirilemeyeceğini düzenler. Giderin makul olup olmadığı ise dosyanın büyüklüğüne ve tespitin gerekliliğine göre tartışılabilir.
İtirazdan Sonra Uyuşmazlık Sürerse Hangi Yollar Açıktır?
Eksper süreci bittiği hâlde ödeme teklifi kabul edilmezse Sigorta Tahkim Komisyonu, tüketici hakem heyeti veya mahkeme yolu açıktır. 5684 s. K. md. 30/13 uyarınca Komisyona başvurmadan önce şirkete başvurulmuş ve talebin reddedildiği ya da 15 iş günü içinde cevap verilmediği belgelenmelidir.
Tahkimde hakemler yalnızca kendilerine verilen evrak üzerinden karar verdiği için eksper raporları, itiraz dilekçesi ve itiraz eksperinin raporu dosyanın omurgasını oluşturur. Başvurunun form ve ek düzeni Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru usulü yazısında, yol seçimi ise sigorta ödemesi reddedildiğinde tahkim ve mahkeme seçimi yazısında anlatıldı. oranına yönelik itirazlar eksper raporunun değil kaza tespitinin konusudur; bunun için trafik kazasında kusur tespitine itiraz yazısına bakılabilir.
Delil tespiti ve avans talebi
Araç onarıma girmeden veya hasarlı mal elden çıkarılmadan önce durumun belgelenmesi gerekiyorsa, HMK md. 400 uyarınca mahkemeden bilirkişi incelemesiyle delil tespiti istenebilir. Ayrıca TTK md. 1427/3’e göre sigortacının araştırmaları ihbardan itibaren üç ay içinde bitmezse, taraflar anlaşamadığında mahkemece yaptırılacak ön ekspertiz sonucuna göre hasar tutarının en az yüzde ellisi avans olarak ödenmelidir. Bu iki araç, eksper süreci uzadığında hak kaybını önlemeye yarar. İzmir’deki kasko ve trafik sigortası uygulaması için İzmir’de kasko ve trafik sigortası uyuşmazlıkları yazısına bakılabilir.

İtiraz Öncesi Hangi Hazırlıklar Yapılmalı?
Üç iş günlük süre, hazırlığın rapor gelmeden başlamasını gerektirir. Hasar ihbarının yapıldığı gün, Yönetmelik md. 4/1 gereği sigorta şirketine yapılır ve dosya ertesi iş günü Merkeze iletilir; bu andan itibaren belgelerin toplanmaya başlanması, raporun bildirildiği gün itirazın hazır olmasını sağlar.
| Hazırlık | Neden önemli? |
|---|---|
| Hasarı onarım öncesi tarihli fotoğraf ve videolarla belgelemek | İtiraz eksperi dosya üzerinden inceler; görüntü yoksa hasarın kapsamı tartışmalı kalır |
| Yetkili servis ve bağımsız servisten yazılı onarım teklifi almak | Parça ve işçilik farkını somut olarak göstermeyi sağlar |
| Emsal araç ilanlarını tarih ve kilometre bilgisiyle kaydetmek | Kaskoda rayiç değer itirazının temel dayanağıdır |
| Bildirim kanallarını (SMS, e-posta) güncel tutmak | 3 iş günlük süre bildirimle başlar |
| Şirketle yazışmaları tarihli saklamak | Tahkim ön şartı olan başvuru ve red belgesini oluşturur |
Temsili örnek: rayiç değer itirazı
Bu örnek temsilidir. Kaskolu bir araç sahibinin aracı ağır hasarlı kabul ediliyor ve eksper rayiç değeri emsallerin belirgin biçimde altında belirliyor. Araç sahibi, bildirimden sonraki ikinci iş günü aynı model, yıl ve kilometredeki araçların ilanlarını, aracın bakım kayıtlarını ve donanım listesini ekleyerek itiraz ediyor. İtiraz eksperi değeri önemli ölçüde yükseltirse, md. 14/3 uyarınca itiraz eksperinin ücreti sigortacıya düşer. Sonuç tatmin edici değilse hakem eksper talebi için yine üç iş günü vardır. Sigorta uyuşmazlıklarındaki genel çerçeve sigorta hukuku çalışma alanı sayfasında, bu alandaki çalışmalar Av. Mehmet İlker Dinç profilinde yer alıyor. Somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Eksper raporuna itiraz etmek isteyenlerin en çok sorduğu konular; sürenin ne zaman başladığı, itirazın masrafı, kendi eksperini atama hakkı ve hakem eksper raporundan sonra hangi yolların açık kaldığıdır. Aşağıdaki cevaplar 2026 yönetmeliğine göre hazırlanmış genel bilgilerdir ve dosyanın özelliklerine göre değişebilir.
Eksper raporuna itiraz süresi kaç gündür?
Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği md. 8/1’e göre 3 iş günüdür. Süre, raporun Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi sistemine girişine ilişkin olarak taraflara yapılan bildirimle başlar. Hafta sonu ve resmî tatiller iş günü sayılmaz.
Eksper raporuna itiraz ücretli mi?
İtiraz üzerine atanan eksperin ücreti, yeni rapor ile itiraz edilen rapor arasında fark yoksa itiraz edene, önemli fark varsa sonucu aleyhine dönen tarafa yüklenir. İlk eksper raporunun ücreti ise her durumda sigorta şirketince ödenir (md. 14).
Kendi eksperimi atayabilir miyim?
Dosyada henüz atanmış bir eksper yoksa sigortalı, sigorta ettiren veya sözleşmeden menfaat sağlayan kişi her aşamada eksper atanmasını sağlayabilir (md. 5/2). Trafik sigortasında belirli eşiğin üzerindeki ve kaskoda ağır hasar gerektiren dosyalarda atama EKSİST üzerinden sıralı yapılır.
Hakem eksper kararına karşı dava açılabilir mi?
Yönetmelik hakem eksper raporunu nihai rapor sayar, ancak tahkim veya mahkeme yolunu kapatan bir hüküm içermez. 5684 s. K. md. 22/17 eksper raporlarını delil olarak nitelendirir; hakem ve hâkim gerekirse bilirkişi incelemesi yaptırabilir. Nihai raporu çürütmek için güçlü teknik belge gerekir.
Eksper raporu gelmeden aracımı tamir ettirebilir miyim?
Onarım, hasarın sonradan incelenmesini zorlaştırır. Onarımdan önce eksper incelemesinin tamamlanması ya da hasarın tarihli fotoğraf, video ve servis kayıtlarıyla belgelenmesi önerilir. Acil durumlarda HMK md. 400 uyarınca mahkemeden delil tespiti istenebilir.
Eksper sigorta şirketinin çalışanı olabilir mi?
Hayır. 5684 s. K. md. 22/14 sigorta şirketlerinin, acentelerin ve brokerlerin ortaklarının ve meslekî faaliyette bulunan çalışanlarının eksperlik yapamayacağını düzenler. Tarafsızlığı şüpheye düşüren ilişki bulunan eksperin düzenlediği rapor md. 22/13 uyarınca geçersizdir.
Kaynaklar
- 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu (mevzuat.gov.tr)
- Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliği, RG 12.02.2026, 33166 (resmigazete.gov.tr)
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (mevzuat.gov.tr)
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (mevzuat.gov.tr)
İlgili yazılar
- Ferdi Kaza Sigortasında Tazminat Talebi
- İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası Ne İşe Yarar
- Sağlık Sigortasının Ödemeyi Reddetmesi
- Trafik Sigortasında Rücu Hakkı
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Bu yazı 15.11.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.
Yazar: Av. Mehmet İlker Dinç, Avukat
Çalışma alanları: Sigorta Hukuku, Tazminat Hukuku, İş Hukuku, Şirketler Hukuku, Kurumsal Danışmanlık





