Makale · 14.11.2026

Boşanmada Ziynet Eşyası Talebi ve İspatı

Ziynet eşyası talebine konu olan desenli altın bilezikler

Ziynet eşyası talebi, düğünde takılan altın ve takıların eşlerden birinde kalması ya da harcanması hâlinde bunların aynen iadesini, olmazsa bedelini istemek için ileri sürülen bir taleptir. Talebin sonucu çoğu zaman hukuki tartışmadan çok ispat gücüne bağlıdır: hangi takının, kaç adet ve hangi ayarda takıldığı, sonra kimde kaldığı somut delillerle gösterilemezse talep zayıflar.

Takıların kime ait sayıldığı ve mal rejimiyle ilişkisi ziynet eşyasının kime ait olduğu yazımızda ele alındı. Burada ise ziynet talebinin hangi davayla ve nasıl ileri sürüleceğine, dilekçenin nasıl kurulacağına ve her delil türünün uygulamada nasıl işlediğine odaklanıyoruz.

Önemli Çıkarımlar

  • Ziynet talebi aile mahkemesinde görülür (4787 s. K. md. 4) ve boşanma davasıyla birlikte veya ayrı bir davayla ileri sürülebilir.
  • Dilekçede her takı cins, adet, gram ve ayar bilgisiyle tek tek yazılmalı; talep sonucu aynen iade, olmazsa bedel şeklinde kurulmalıdır.
  • Düğün videosu ve fotoğrafları 6100 s. HMK md. 199 anlamında belgedir; orijinal dosyanın korunması önemlidir.
  • Belirsiz alacak davası 7589 s. Kanunla kaldırıldı; bedel bugün kısmi dava olarak istenip HMK md. 109/4 ile bir kez artırılabilir.
  • Nispi harcın dörtte biri dava açılırken peşin ödenir (492 s. Harçlar K. md. 28/a).

Ziynet Eşyası Talebi Hangi Davayla ve Nerede İleri Sürülür?

Ziynet eşyası talebi, aile hukukundan doğan bir uyuşmazlık olarak aile mahkemesinde görülür; 4787 s. Kanun md. 4 uyarınca aile mahkemeleri TMK İkinci Kitabından doğan dava ve işlere bakar. Aile mahkemesi bulunmayan yerlerde dava asliye hukuk mahkemesinde aile mahkemesi sıfatıyla görülür (4787 s. K. md. 2).

Talep iki yoldan ileri sürülebilir. İlki, boşanma davası dilekçesinde ya da cevap dilekçesinde ziynet alacağını ayrı bir talep olarak yazmaktır. İkincisi, boşanmadan önce veya sonra bağımsız bir ziynet alacağı davası açmaktır. Ayrı açılan davada genel yetki kuralı uygulanır ve dava kural olarak davalının yerleşim yeri mahkemesinde açılır (6100 s. HMK md. 6). Mahkeme seçimi ve dosya akışı için aile mahkemelerinin görev ve yetkisi yazımız yol gösterir.

Boşanma Davasıyla Birlikte Ziynet Talebi Ne Zaman Mantıklıdır?

Boşanma davasıyla birlikte ziynet talebi, deliller aynı tanıklar ve aynı düğün kayıtları üzerinden toplanacaksa zaman kazandırır. Buna karşılık ziynet talebi için ayrıca nispi harç yatırılır ve incelemesi boşanma dosyasını uzatabilir. Mahkeme gerekli görürse talebi ayırabilir. Anlaşmalı boşanmada ise ziynetlerin akıbeti protokolde yazılmalıdır; protokol maddelerinin nasıl kurulacağı anlaşmalı boşanma protokolü maddeleri yazımızda anlatılmıştır.

Taş üzerinde duran altın bilezik ve takılar

Dava Dilekçesinde Ziynetler Nasıl Listelenmeli?

Dilekçede her ziynet ayrı satırda, cinsi, adedi, gramı, ayarı ve mümkünse kimin taktığı bilgisiyle yazılmalıdır. 6100 s. HMK md. 119 dava dilekçesinde dava konusunun değerinin ve iddianın dayanağı olan bütün vakıaların sıra numarası altında açıkça gösterilmesini ister. “Bir miktar altın” gibi genel ifadeler ispatı güçleştirir.

Ziynet (temsilidir) Adet Gram / ayar Takan kişi ve an
Burma bilezik 4 Yaklaşık 15 gr, 22 ayar Damadın ailesi, nikâh töreni
Çeyrek altın 30 Standart Davetliler, takı merasimi
Cumhuriyet altını 3 Standart Gelinin dayısı ve teyzesi
Set (kolye, küpe, yüzük) 1 14 ayar Nişan töreni
Kelepçe 1 Yaklaşık 20 gr, 22 ayar Kına gecesi

Bu tablo temsilidir ve bir dilekçe örneği değildir. Önemli olan, her kalemin sonradan tanık veya video ile tek tek doğrulanabilecek biçimde yazılmasıdır. Kalemler tanık listesindeki kişilerle ve video kayıtlarındaki anlarla eşleştirilirse bilirkişi incelemesi de kolaylaşır.

Nişan, Kına ve Düğün Takıları Ayrı Yazılmalı mı?

Nişan, kına ve düğün takıları ayrı başlıklar hâlinde yazılmalıdır. Nişanda takılan ve nişan bozulmadan evliliğe dönüşen takılar ile düğün takıları uygulamada farklı ispat sorunları doğurur. Ayrıca evlilik süresince eşe hediye edilen veya kadının kendi geliriyle aldığı altınlar da düğün takısı değildir; bunlar için fatura, banka ödemesi ve hediye edildiği anı bilen tanıklar gerekir. Kalemleri olaylara göre gruplamak, hem hâkimin dosyayı izlemesini hem de bilirkişinin video ile karşılaştırma yapmasını kolaylaştırır. Nişan hediyelerinin ayrı rejimi için nişanın bozulmasında hediyelerin iadesi yazımıza bakabilirsiniz.

Aynen İade Olmazsa Bedel Talebi Nasıl Yazılır?

Ziynetler çoğu zaman bozdurulmuş veya kaybolmuş olduğundan talep sonucu genellikle “ziynetlerin aynen iadesine, aynen iade mümkün olmazsa bedelinin davalıdan tahsiline” şeklinde kurulur. Bu kademeli talep, mahkemenin önce aynen iadeyi değerlendirmesini sağlar. Bedelin hangi tarihteki değere göre hesaplanacağı ve faiz başlangıcı talep sonucunda açıkça belirtilmeli, bilirkişi raporu bu yönden de denetlenmelidir. Faiz türleri için yasal faiz hesaplama aracı fikir verebilir.

Belirsiz Alacak Kalktı: Kısmi Dava ve Artırım

Ziynet bedelinin dava açılırken tam bilinememesi sık görülen bir durumdur. 6100 s. HMK md. 107’deki belirsiz alacak davası 16.7.2026 tarihli 7589 s. Kanunla yürürlükten kaldırıldı. Bugün bedel, kısmi dava olarak bir miktar üzerinden istenebilir; HMK md. 109/4 uyarınca talep, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sonuna kadar artırılabilir ve artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır. Değişikliklerin metnine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu üzerinden ulaşabilirsiniz.

Ziynet Talebinde İspat Yükü Kimdedir?

6100 s. HMK md. 190 uyarınca ispat yükü, iddia edilen vakıadan lehine hak çıkaran taraftadır. Yargıtay uygulamasında takıların kadının üzerinde bulunduğu ve evden ayrılırken götürüldüğü kabul edilir; bu nedenle ziynetlerin diğer eşte kaldığını veya onun tarafından alındığını, talepte bulunan eş ispatlamalıdır.

Ziynetlerin koca tarafından bozdurulduğu kanıtlanırsa ve koca bunların geri verilmemek üzere kendisine verildiğini savunursa, bu savunmayı ispat yükü bu kez ona geçer. Uygulamada en zayıf dosyalar, ziynetlerin “evde kaldığı” iddiasının hiçbir tanık veya belgeyle desteklenmediği dosyalardır. Evden ayrılış anını gören komşu, eşyaları toplamaya gelen aile üyesi ya da o güne ait mesajlar bu boşluğu doldurabilir. Mesaj ve ses kaydı gibi dijital delillerin hukuka uygunluk sınırları için ses kaydı ve WhatsApp mesajlarının delil değeri yazımıza bakabilirsiniz.

Düğün töreninin kamera ile kayda alınması

Düğün Videosu ve Fotoğraflar Nasıl Delil Olur?

Düğün videosu ve fotoğraflar, 6100 s. HMK md. 199 uyarınca fotoğraf, film, görüntü kaydı ve elektronik veriler belge sayıldığı için doğrudan delil olarak sunulabilir. Takı merasiminin kesintisiz kaydı, hangi takının kim tarafından takıldığını göstermede çoğu zaman tanıktan daha güçlü bir dayanaktır.

Kaydın orijinal dosyası, fotoğrafçıdan veya video çekiminden alınmış hâliyle saklanmalıdır. Sosyal medyadan indirilen, sıkıştırılmış veya kesilmiş kopyalar üzerinde inceleme yapmak zorlaşır. Kayıt karşı tarafta ya da fotoğrafçıda ise mahkemeden bunun getirtilmesi istenebilir; belgenin karşı tarafta bulunduğu durumda HMK md. 220 ibraz yükümlülüğünü düzenler.

Ziynet Bilirkişi İncelemesi Nasıl Yapılır?

Ziynet bilirkişi incelemesi genellikle kuyumculuk konusunda bilgi sahibi bir bilirkişinin video ve fotoğrafları izleyerek takıların cinsini, yaklaşık gram ve ayarını tespit etmesiyle yapılır. 6100 s. HMK md. 266 uyarınca bilirkişiye özel veya teknik bilgi gerektiren konularda başvurulur. Raporda tespit edilemeyen kalemler ayrıca belirtilmeli; tarafların rapora süresinde itiraz etmesi önemlidir. İtirazın nasıl yazılacağı bilirkişi raporuna itiraz yazımızda ele alınmıştır.

Tanık Beyanı Ziynet Talebinde Ne Kadar Etkili?

Tanık, özellikle videonun olmadığı veya eksik kaldığı dosyalarda ana delil hâline gelir. 6100 s. HMK md. 240 uyarınca tanık gösteren taraf, hangi vakıa için dinletmek istediğini ve tanıkların adlarını, tebliğe elverişli adresleriyle bir listede bildirir; listede gösterilmeyen kişi tanık olarak dinlenemez.

Etkili tanık, takıyı bizzat takan veya takı merasimini yakından izleyen, ayrıca ziynetlerin sonradan kimde kaldığına ilişkin bir olaya tanıklık eden kişidir. Yalnızca “düğünde çok altın takıldı” diyen tanık, adet ve cins belirtmediği için sınırlı değer taşır. Tanıkların akrabalık bağı tek başına beyanı değersiz kılmaz; ancak hâkim, beyanın ayrıntısını, tutarlılığını ve diğer delillerle uyumunu birlikte tartar. Tanık listesini, dilekçedeki ziynet tablosundaki kalemlerle eşleştirerek hazırlamak yararlıdır. Tanık beyanının genel olarak nasıl değerlendirildiği boşanma davasında tanık beyanının değeri yazımızda ayrıca anlatılacaktır.

Yemin Delili Ziynet Davasında Ne Zaman Kullanılır?

Yemin, başka delil kalmadığında başvurulan bir ispat aracıdır ve 6100 s. HMK md. 225 uyarınca yalnızca kişinin kendisinden kaynaklanan, çekişmeli vakıalar hakkında teklif edilebilir. Ziynetlerin davalı eş tarafından alınıp alınmadığı bu nitelikte bir vakıadır. Yemin delilinin dilekçede açıkça gösterilmesi gerekir; “sair deliller” ifadesi tek başına yeterli görülmeyebilir.

Kuyumcunun altın bilezikleri vitrine yerleştirmesi

Kuyumcu Faturası, Banka ve Kasa Kayıtları Ne İşe Yarar?

Ziynetlerin bozdurulduğu iddia ediliyorsa kuyumcu alış fişi, aynı günlerde banka hesabına yatan para ve kiralık kasa giriş kayıtları en somut ve denetlenebilir delillerdir. 6100 s. HMK md. 199 bu kayıtları belge sayar; bankada veya kuyumcuda bulunan kayıtların getirtilmesi mahkemeden talep edilebilir.

Uygulamada sık görülen bir senaryo, takıların bozdurularak konut veya araç peşinatında kullanılmasıdır. Bu durumda tapu veya satış sözleşmesinin tarihi ile kuyumcu ve banka hareketleri arasındaki zaman yakınlığı önem kazanır. Bozdurulan ziynetlerle alınan malın mal rejimi tasfiyesindeki yeri ayrıca değerlendirilir; bu konu mal rejimi tasfiyesi ve katılma alacağı yazımızla birlikte okunmalıdır. Ziynetlerin evlilikten önce alınmış olması ise faturayla ispatlanabilir. Kayıtların bankadan veya kuyumcudan getirtilmesi için dilekçede banka adı, şube ve yaklaşık tarih aralığının yazılması, mahkemenin müzekkereyi doğru yere göndermesini sağlar.

Ziynetler Kaçırılıyorsa İhtiyati Tedbir İstenebilir mi?

Evet. 6100 s. HMK md. 389 uyarınca mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından endişe edilirse istenebilir. Ziynetlerin bulunduğu kiralık kasa veya belirli bir yerde saklandığı biliniyorsa, bunların muhafazasına yönelik tedbir talep edilebilir.

Tedbir talebinde, ziynetlerin nerede olduğunu ve kaçırılma riskini gösteren somut bir dayanak gerekir; HMK md. 390/3 talep edenin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmesini arar. Boşanma davası açılmışsa hâkim TMK md. 169 kapsamında geçici önlemler de alabilir. Mal kaçırmaya karşı genel tedbirler için eşin mal kaçırmasına karşı tedbirler yazımıza bakabilirsiniz.

Kamera ekranında görüntülenen düğün töreni kaydı

Ziynet Davasında Harç, Masraf ve İcra Nasıl İşler?

Ziynet alacağı bir para alacağı veya değer taşıyan bir istem olduğundan nispi harca tabidir. 492 s. Harçlar Kanunu md. 28/a uyarınca karar ve harcının dörtte biri dava açılırken peşin, kalanı kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenir. Harç, dilekçede gösterilen dava değeri üzerinden hesaplanır.

Karar kesinleştikten sonra aynen iadeye hükmedilen ziynetler için ilamlı icra yoluna gidilir. 2004 s. İcra ve İflas Kanunu md. 24 uyarınca taşınır teslimine ilişkin ilam üzerine icra memuru, borçluya yedi gün içinde teslim emri gönderir. Ziynet bulunamazsa ilamda gösterilen bedel üzerinden takip sürdürülür; bu nedenle karardaki bedel kaleminin her ziynet için ayrı ayrı gösterilmesi icra aşamasında işi kolaylaştırır. İcra masraflarını icra masrafı hesaplama aracı ile önceden görebilirsiniz.

Harca ek olarak bilirkişi, tanık ve giderleri için gider avansı yatırılır. Kısmi dava olarak açılan ve sonradan artırılan taleplerde artırılan kısım için de harç tamamlanır. Tahmini tutarı dava harcı hesaplama aracı ile görebilirsiniz; harç tarifesinin metni 492 sayılı Harçlar Kanunu sayfasında yer alır. Ödeme gücü olmayan taraf adli yardım talebinde bulunabilir.

Dava Açmadan Önce Delil Dosyası Nasıl Hazırlanır?

Dava açılmadan önce her ziynet kalemini destekleyen en az bir delilin hazırlanması gerekir. 6100 s. HMK md. 119 dilekçede delillerin hangi vakıanın ispatı için gösterildiğinin belirtilmesini ister; delil ile ziynet kalemi arasındaki bu eşleştirme, dosyanın en güçlü hâle gelmesini sağlar.

Delil Neyi ispatlar Nasıl hazırlanır
Düğün ve nişan videosu Takılan ziynetlerin cinsi ve adedi Orijinal dosya, fotoğrafçıdan alınmış kopya
Fotoğraflar Takıların varlığı ve görünümü Tarihli dijital dosyalar
Tanıklar Takan kişi, ziynetlerin sonraki akıbeti Ad, adres ve hangi vakıa için dinleneceği
Kuyumcu fişi ve faturalar Alım veya bozdurma tarihi ve tutarı Kuyumcudan suret, mahkemeden getirtme
Banka ve kasa kayıtları Paranın hesaba girişi, kasaya erişim Banka bilgileriyle mahkemeden getirtme
Mesajlar Ziynetlerin istendiği veya alındığı an Hukuka uygun elde edilmiş ekran görüntüleri
Yemin Diğer delillerin yetmediği vakıa Dilekçede açıkça gösterme

Süre bakımından ziynet talebinin hangi zamanaşımına tabi olduğu tartışması ziynet alacağında süre ve zamanaşımı başlığında ele alınmıştır. Her dosyanın delil durumu farklı olduğundan somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir. Aile hukukundaki diğer başlıklar aile ve boşanma hukuku sayfamızda bir arada yer alır.

Sıkça Sorulan Sorular

Ziynet eşyası talebinde en çok sorulan konular dava zamanı, video bulunmayan dosyalarda ispat, bedelin hesaplanması, ziynetlerin aile yanında saklanması ve zorunluluğudur. Aşağıdaki kısa cevaplar 6100 sayılı HMK ve ilgili kanunlara dayanır; somut dosyada delil durumuna göre farklı sonuçlar doğabilir.

Ziynet talebi için boşanma kararının kesinleşmesi beklenmeli mi?

Hayır. Ziynet talebi boşanma davasıyla birlikte ileri sürülebileceği gibi boşanma davası sürerken veya sonuçlandıktan sonra ayrı bir davayla da istenebilir. Ayrı davada mahkeme, boşanma dosyasındaki delillerden yararlanmak için o dosyayı getirtebilir. Hangi yolun uygun olduğu delil durumuna göre değişir.

Düğün videosu yoksa ziynet talebi ispat edilebilir mi?

Edilebilir. Takı merasimine katılan ve takıların adet ve cinsini somut biçimde anlatan tanıklar, fotoğraflar, kuyumcu fişleri ve banka kayıtları birlikte değerlendirilir. Diğer delillerin yetmediği noktada yemin delili de kullanılabilir. Videonun yokluğu ispatı zorlaştırır ama talebi tek başına sonuçsuz bırakmaz.

Ziynetlerin bedeli hangi değer üzerinden istenir?

Bedel, takıların cinsi, gramı ve ayarı esas alınarak bilirkişi tarafından hesaplanır. Hangi tarihteki değerin esas alınacağı ve faiz başlangıcı dilekçede açıkça belirtilmelidir. Bedel dava açılırken tam bilinmiyorsa, kısmi dava açılıp HMK md. 109/4 uyarınca talep bir kez artırılabilir.

Ziynetler kayınvalidede saklanıyorsa dava kime açılır?

Ziynetlerin eşin ailesinde saklandığı ispatlanabiliyorsa, talep ziynetleri elinde bulunduran kişiye de yöneltilebilir. Bu durumda yetkili mahkeme ve davalı sıfatı ayrıca değerlendirilir. Ziynetlerin aile tarafından teslim alındığını gösteren tanık veya mesaj gibi delillerin önceden toplanması gerekir.

Erkek eş ziynetleri kadının kendi rızasıyla verdiğini söylerse ne olur?

Yargıtay uygulamasında ziynetlerin bozdurulduğu kanıtlandığında, bunların geri verilmemek üzere verildiğini savunan eş bu savunmasını ispatlamakla yükümlüdür. Rızanın varlığı tek başına yeterli değildir; iade edilmemek üzere verildiğinin gösterilmesi gerekir. Mesajlar ve tanıklar bu noktada belirleyici olur.

Ziynet davasında arabuluculuk zorunlu mu?

6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu md. 18/B arabuluculuğu kira, ortaklığın giderilmesi, kat mülkiyeti ve komşu hakkı uyuşmazlıklarıyla sınırlar; ziynet talebi bu sayım içinde yer almaz. Bu nedenle dava öncesi arabulucuya başvurma zorunluluğu bulunmaz; taraflar isterse ihtiyari arabuluculuğa gidebilir.

Kaynaklar

İlgili yazılar

Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Bu yazı 15.11.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.

Yazar: KCD Hukuk