
Limited şirkette pay devri, anonim şirketteki hisse satışından farklı olarak kanunun sıkı şekil kurallarına bağlıdır: devir sözleşmesi yazılı yapılır, tarafların imzaları noterce onaylanır ve şirket sözleşmesinde aksi yoksa ortaklar genel kurulu devri onaylar (6102 s. TTK md. 595). Bu adımlardan biri eksik kalırsa taraflar bedeli ödeyip imzaları atsa bile devralan, şirkete karşı ortak sıfatını kazanamayabilir.
Bu yazı yalnızca devrin usulünü, yani sözleşme, onay, ret sebepleri, pay defteri ve tescil adımlarını ele alır. Ortağın şirketten ayrılmasının dava yolu limited şirkette ortaklıktan çıkma ve çıkarma yazısında, şirketin ilk kuruluş aşaması ise limited şirket kuruluşu ve tescil yazısında anlatılmıştır.
Önemli Çıkarımlar
- Pay devri ve devir borcu doğuran sözleşme yazılı yapılır; tarafların imzaları noterce onaylanır (TTK md. 595/1).
- Şirket sözleşmesinde aksi yoksa devir, ortaklar genel kurulunun onayıyla geçerli olur; genel kurul sebep göstermeden reddedebilir (md. 595/2-3).
- Başvurudan itibaren 3 ay içinde reddetmeyen genel kurul onay vermiş sayılır (md. 595/7).
- Miras, mal rejimi ve icra yoluyla geçişte onay aranmaz; şirket 3 ay içinde gerçek değeri önererek reddedebilir (md. 596).
- Müdürler pay geçişini 30 gün içinde ticaret siciline bildirir; aksi hâlde devreden ortak adının silinmesini isteyebilir (md. 598).
- Devreden ve devralan, devir öncesi kamu borçlarından müteselsilen sorumlu tutulabilir (6183 s. AATUHK md. 35/2).
Limited Şirkette Pay Devri Hangi Şekilde Yapılır?
Limited şirkette pay devri, 6102 s. TTK md. 595/1 uyarınca yazılı şekilde yapılır ve tarafların imzaları noterce onaylanır. Aynı şekil, devir borcunu doğuran ön sözleşmeler için de geçerlidir. Şekle uyulmadan yapılan devir, taraflar arasında bile pay devrini sağlamaz; ortaklar arasındaki devirler de bu kurala tabidir (md. 593/1).
Uygulamada en sık görülen hata, tarafların bedeli banka havalesiyle ödeyip basit bir yazılı protokolle yetinmesidir. Kanun, yalnızca yazılı metni değil imzaların noter tarafından onaylanmasını da aramaktadır. Bu nedenle e-posta yazışması, adi yazılı protokol veya yalnızca muhasebe kaydı, pay devrinin şekil şartını karşılamaz. Sözleşmenin noterde düzenleme şeklinde yapılması da mümkündür; ancak kanunun aradığı asgari şekil imzaların onaylanmasıdır.
Devir sözleşmesine yazılması zorunlu kayıtlar
TTK md. 595/1’in ikinci cümlesi, bazı hususların devir sözleşmesinde ayrıca belirtilmesini ister. Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülüğü öngörülmüşse, rekabet yasağı ağırlaştırılmış ya da tüm ortakları kapsayacak şekilde genişletilmişse ve önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım veya alım hakları varsa bunların koşulları devir sözleşmesinde gösterilir. Böylece devralan, ortak olmakla hangi yükleri üstlendiğini sözleşmeden öğrenir. Taraflar ayrıca devredilen payların sayısını ve itibari değerini, bedeli, ödeme şeklini ve devralanın kimlik bilgilerini açıkça yazmalıdır.

Genel Kurul Onayı Ne Zaman Gerekir, Nasıl Alınır?
Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse esas sermaye payının devri için ortaklar genel kurulunun onayı şarttır ve devir bu onayla geçerli olur (TTK md. 595/2). Devirlerin onaylanması genel kurulun devredilemez yetkileri arasındadır (md. 616/1-g). Başvurudan itibaren 3 ay içinde reddedilmeyen talep onaylanmış sayılır (md. 595/7).
Esas sermaye payı devrinde genel kurul onayı ve oy nisabı
Kanunda veya şirket sözleşmesinde aksi yoksa genel kurul kararları toplantıda temsil edilen oyların salt çoğunluğuyla alınır (TTK md. 620/1). Devrin onayı için kanun ayrıca ağırlaştırılmış nisap öngörmez. Buna karşılık şirket sözleşmesine sonradan devri sınırlayan, yasaklayan veya kolaylaştıran bir hüküm konulmak istenirse, temsil edilen oyların en az üçte ikisi ile oy hakkı bulunan esas sermayenin salt çoğunluğu birlikte aranır (md. 621/1-c). Onay kararının noter onaylı örneği tescil başvurusunda istendiğinden, karar defterine geçirilmesi ve imzaların eksiksiz alınması gerekir.
Tek ortaklı limited şirkette pay devri
Tek ortaklı şirkette bu ortak genel kurulun bütün yetkilerine sahiptir; ancak genel kurul sıfatıyla aldığı kararlar yazılı olmadıkça geçerlilik kazanmaz (TTK md. 616/3). Devir sonucu ortak sayısı bire düşerse durum 7 gün içinde müdürlere bildirilir ve müdürler de 7 gün içinde tek ortaklı olma hâlini sicile tescil ettirir (Ticaret Sicili Yönetmeliği md. 102).
Genel Kurul Devri Hangi Sebeplerle Reddedebilir?
Şirket sözleşmesinde başka bir düzenleme yoksa genel kurul, TTK md. 595/3 uyarınca sebep göstermeksizin onayı reddedebilir. Sözleşme devri tamamen yasaklayabilir (md. 595/4). Ek ödeme veya yan edim yükümlülüğü varsa, ödeme gücü şüpheli devralan istenen teminatı vermediğinde sözleşmede hüküm olmasa da ret mümkündür (md. 595/6).
Bu geniş ret yetkisi, limited şirketin kişisel güvene dayalı yapısının sonucudur. Ortaklar, tanımadıkları veya rakip konumundaki bir kişinin şirkete girmesini engelleyebilir. Şirket sözleşmesi ise ret sebeplerini sınırlayabilir, örneğin onayın yalnızca haklı sebeple reddedilebileceğini veya ortaklara yapılan devirlerde onay aranmayacağını öngörebilir. Bu nedenle devirden önce ilk okunacak belge, ticaret sicilinde kayıtlı güncel şirket sözleşmesidir.
Ret hâlinde devredenin haklı sebeple çıkma hakkı
Sözleşme devri yasaklamış veya genel kurul onayı reddetmişse, payını devredemeyen ortağın haklı sebeple şirketten çıkma hakkı saklıdır (TTK md. 595/5). Bu durumda yol, pay devrinden çıkma davasına döner ve ayrılma akçesi gündeme gelir. Çıkma ve çıkarma davasının mahkeme, süre ve boyutu ortaklıktan çıkarma davası yazısında ayrıca incelenmiştir. Ret kararının kendisine karşı ise genel kurul kararlarına karşı iptal yolu düşünülebilir; bunun süre ve hak sahipleri için genel kurul kararının iptali davası yazısına bakılabilir.
| Pay geçiş yolu | Genel kurul onayı | Şirketin süresi | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Sözleşmeyle devir (satış, bağış) | Aranır (sözleşmede aksi yoksa) | Başvurudan itibaren 3 ay; susma onay sayılır | TTK md. 595 |
| Miras yoluyla geçiş | Aranmaz | Öğrenmeden itibaren 3 ay içinde gerçek değer önerisiyle ret | TTK md. 596 |
| Mal rejimi tasfiyesiyle geçiş | Aranmaz | Öğrenmeden itibaren 3 ay içinde gerçek değer önerisiyle ret | TTK md. 596 |
| İcra yoluyla geçiş (satış) | Aranmaz | Öğrenmeden itibaren 3 ay içinde gerçek değer önerisiyle ret | TTK md. 596 |
| Pay üzerinde intifa hakkı kurulması | Geçiş hükümleri uygulanır | Devirdeki gibi | TTK md. 600/1 |
| Pay üzerinde rehin kurulması | Sözleşme öngörmüşse aranır; ret yalnız haklı sebeple | Geçiş hükümleri | TTK md. 600/2 |
Miras, Boşanma veya İcra Yoluyla Pay Geçişinde Kurallar Farklı mı?
Evet. TTK md. 596/1 uyarınca pay miras, eşler arasındaki mal rejimi hükümleri veya icra yoluyla geçtiğinde tüm hak ve borçlar genel kurul onayı aranmadan iktisap edene geçer. Şirket ise iktisabı öğrenmesinden itibaren 3 ay içinde, payı gerçek değeri üzerinden devralmayı önererek bu kişiyi onaylamayı reddedebilir (md. 596/2).
Ret kararı devrin gerçekleştiği günden itibaren geriye etkilidir; ancak aradaki dönemde alınan genel kurul kararlarının geçerliliğini etkilemez (md. 596/3). Şirket 3 ay içinde açıkça ve yazılı olarak reddetmezse onay vermiş sayılır (md. 596/4). Boşanmada şirket paylarının değerlemesi ve paylaşımı ise boşanmada şirket hisselerinin paylaşımı yazısının konusudur; burada yalnızca geçişin şirkete karşı nasıl işlediği önemlidir.
Gerçek değerin mahkemece belirlenmesi
Kanunda veya şirket sözleşmesinde payın bedeli olarak gerçek değer öngörülmüş ve taraflar anlaşamamışsa, bu değeri taraflardan birinin istemi üzerine şirket merkezinin bulunduğu yerdeki asliye ticaret mahkemesi belirler (TTK md. 597/1). Mahkeme giderleri takdirine göre paylaştırır ve kararı kesindir (md. 597/2). Asliye ticaret mahkemelerinin görev alanı için asliye ticaret mahkemelerinin görev ve yetkisi yazısı yol gösterir.

Önalım, Alım ve Geri Alım Hakları Devri Nasıl Etkiler?
Şirket sözleşmesi ortaklara önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları tanıyabilir. Bu haklar varsa TTK md. 595/1 uyarınca devir sözleşmesinde belirtilir, pay senetlerinde de açıkça gösterilir (md. 593/2). Sözleşmede öngörülmüşse bu hakların kullanılması hakkında karar vermek genel kurulun devredilemez yetkisidir (md. 616/2-b).
Şirket sözleşmesindeki önalım hakkı devri nasıl sınırlar?
Önalım hakkı, devredilecek payı önce diğer ortakların aynı şartlarla satın alabilmesini sağlar. Uygulamada sorun, hakkın kullanım süresinin ve bildirim yönteminin sözleşmede belirsiz bırakılmasından doğar. Devreden ortak, üçüncü kişiyle anlaştığı bedel ve ödeme şartlarını diğer ortaklara yazılı ve ispatlanabilir biçimde bildirmeli, sözleşmede öngörülen süreyi beklemelidir. Bildirim yapılmadan üçüncü kişiyle devir sözleşmesi imzalanması, genel kurulda ret gerekçesi yapılabilir ve ortaklar arasında ayrı bir sözleşmeye aykırılık uyuşmazlığı doğurabilir.
Pay Defteri ve Ticaret Siciline Tescil Nasıl Yapılır?
Şirket, ortakların adlarını, paylarını, devir ve geçişleri, intifa ve rehin haklarını gösteren bir pay defteri tutar (TTK md. 594/1). Pay geçişinin tescili için müdürler ticaret siciline başvurur; Ticaret Sicili Yönetmeliği md. 103 bu başvurunun 30 gün içinde yapılmasını ve belgelerini düzenler.
Pay devri tescili için istenen belgeler
Ticaret Sicili Yönetmeliği md. 103/1’e göre başvuruda üç temel belge verilir: şirket sözleşmesinde aksi yoksa devre onay veren genel kurul kararının noter onaylı örneği, tarafların imzaları noter onaylı devir sözleşmesi (miras, mal rejimi veya icra yoluyla geçişte buna ilişkin belge) ve pay geçişinin işlendiği pay defteri sayfasının örneği. Başvuru MERSİS üzerinden hazırlanıp şirketin kayıtlı olduğu sicil müdürlüğüne yapılır. İzmir’deki randevu ve belge düzeni için İzmir ticaret sicili işlemleri yazısı incelenebilir.
Müdür başvurmazsa devreden ortak ne yapar?
Başvuru 30 gün içinde yapılmazsa ayrılan ortak, noter onaylı devir sözleşmesini ibraz ederek bu paylarla ilgili adının sicilden silinmesini isteyebilir; sicil müdürü de şirkete iktisap edenin adını bildirmesi için süre verir (TTK md. 598/2). Bu yol, payını devrettiği hâlde sicilde ortak görünmeye devam eden ve üçüncü kişilerin talepleriyle karşılaşan eski ortak için pratik önemdedir. Sicil kaydına güvenen iyiniyetli kişinin güveni ise korunur (md. 598/3).
| Adım | Kim yapar | Belge veya işlem | Süre ve dayanak |
|---|---|---|---|
| 1. Sözleşme kontrolü | Taraflar | Güncel şirket sözleşmesi, devir yasağı, önalım ve onay kuralları | TTK md. 593, 595 |
| 2. Devir sözleşmesi | Devreden ve devralan | Yazılı sözleşme, imzaların noterce onayı | TTK md. 595/1 |
| 3. Onay başvurusu | Devreden veya devralan | Şirkete yazılı başvuru | Ret için 3 ay (md. 595/7) |
| 4. Genel kurul kararı | Ortaklar genel kurulu | Onay kararı, noter onaylı örnek | TTK md. 616/1-g, 620 |
| 5. Pay defteri kaydı | Müdürler | Devrin pay defterine işlenmesi | TTK md. 594 |
| 6. Sicil başvurusu | Müdürler | MERSİS başvurusu ve belgeler | 30 gün (md. 598, TSY md. 103) |
Devreden Ortağın Şirket Borçlarından Sorumluluğu Devirle Biter mi?
Kural olarak limited şirket ortağı şirket borçlarından şahsen sorumlu değildir; ancak kamu borçları istisnadır. 6183 s. AATUHK md. 35/2 uyarınca pay devrinde devreden ve devralan, devir öncesine ait amme alacaklarının ödenmesinden payları oranında müteselsilen sorumlu tutulur. Bu nedenle devir tarihi tek başına sorumluluğu sona erdirmez.
Kamu borcu riskine karşı devralanın kontrol listesi
Devralan, imzadan önce şirketin vergi ve SGK borç durumunu gösteren belgeleri istemeli, açık icra dosyalarını ve pay üzerindeki veya rehin kayıtlarını kontrol etmelidir. Devir sözleşmesine devir öncesi döneme ait borçlar için devredenin tazmin yükümlülüğünü düzenleyen bir hüküm konulması, kamu idaresine karşı müteselsil sorumluluğu kaldırmaz; ancak taraflar arasında imkânı sağlar. Ortakların kamu borcundan sorumluluğunun kapsamı şirket ortaklarının kamu borcundan sorumluluğu yazısında, genel kişisel sorumluluk ve perdenin kaldırılması ise şirket ortağının kişisel sorumluluğu yazısında ele alınır.

Pay Devrinden Önce Hangi Belgeler Kontrol Edilmeli?
Pay devrinden önce en az beş belge incelenmelidir: güncel şirket sözleşmesi, pay defteri, sicil tasdiknamesi, son genel kurul kararları ve şirketin vergi ile SGK borç durumu. TTK md. 595-598 ve 6183 s. AATUHK md. 35 birlikte okunduğunda bu kontrol, devralanın hem geçerli bir devir yapmasını hem de geçmiş borç riskini görmesini sağlar.
- Şirket sözleşmesi: Devir yasağı, onay şartı, önalım ve alım hakları, ek ödeme ve rekabet yasağı hükümleri.
- Pay defteri ve sicil kaydı: Devredenin gerçekten pay sahibi olup olmadığı, pay üzerinde intifa, rehin veya haciz kaydı bulunup bulunmadığı (TTK md. 594, 600).
- Müdür ve temsil yetkisi: Devreden ortak aynı zamanda müdürse, devirle birlikte müdürlüğün sona ermediği, görevden alma ve yeni atamanın ayrı genel kurul kararı gerektirdiği (md. 616/1-b).
- Borç durumu: Vergi, SGK ve icra kayıtları; devir sözleşmesine eklenecek tazmin hükmü.
- Sermaye durumu: Taahhüt edilen sermayenin ödenip ödenmediği ve şirketin asgari sermaye uyumu.
Bu örnek temsilidir: üç ortaklı bir limited şirkette ortaklardan biri payını şirket dışından bir alıcıya devretmek ister. Devir sözleşmesi noterde imzalanır, ancak şirket sözleşmesindeki önalım hakkı diğer ortaklara bildirilmemiştir. Genel kurul, bildirim yapılmadığı gerekçesiyle onayı reddeder; devir geçerlilik kazanmaz ve alıcı ödediği bedeli sözleşmeye göre geri istemek zorunda kalır. Sıralama doğru kurulsaydı aynı sonuç birkaç hafta içinde elde edilebilirdi. Pay devrinin şirketin genel yapısına etkisini şirket satın almalarında hukuki durum tespiti yazısı da tamamlar. Şirketler hukuku alanındaki bu konular Av. Mehmet İlker Dinç tarafından derlenmiştir; somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Pay devri sürecinde en çok tereddüt yaratan noktalar onayın nasıl alınacağı, tescilin etkisi ve müdürlük ile ortaklığın birbirinden ayrılmasıdır. Aşağıdaki cevaplar TTK md. 595-598 ve Ticaret Sicili Yönetmeliği hükümlerine dayanır; şirket sözleşmenizdeki özel hükümler sonucu değiştirebileceği için önce sözleşme metni kontrol edilmelidir.
Pay devri için bütün ortakların imzası gerekir mi?
Gerekmez. Şirket sözleşmesinde aksi yoksa devrin onayı genel kurulda temsil edilen oyların salt çoğunluğuyla verilir (TTK md. 620/1). Sözleşme daha ağır bir nisap öngörmüşse ona uyulur. Devir sözleşmesini ise yalnızca devreden ve devralan imzalar.
Genel kurul hiç cevap vermezse devir geçerli olur mu?
Evet. TTK md. 595/7 uyarınca başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmezse onayı vermiş sayılır. Bu nedenle onay başvurusunun tarihini ispatlayacak şekilde, örneğin noter aracılığıyla veya alındı belgeli olarak yapılması yararlıdır.
Ticaret siciline tescil yapılmadan devir geçerli midir?
Devir, şekil şartlarına uyulmuş ve genel kurul onayı alınmışsa geçerli olur (TTK md. 595/2). Tescil 30 gün içinde yapılmalıdır; yapılmazsa sicile güvenen iyiniyetli üçüncü kişiler korunur (md. 598/3) ve devreden ortak sicilde görünmeye devam eder.
Payını devreden ortak müdürlükten de kendiliğinden ayrılır mı?
Hayır. Müdürlerin atanması ve görevden alınması genel kurulun ayrı bir yetkisidir (TTK md. 616/1-b). Pay devriyle birlikte müdürlüğün de sona ermesi isteniyorsa genel kurulda ayrıca görevden alma kararı alınmalı ve bu karar sicile tescil ettirilmelidir.
Yabancı bir kişiye limited şirket payı devredilebilir mi?
Kural olarak devredilebilir; usul yerli devralanla aynıdır. Yabancı devralandan ayrıca kimlik ve vergi numarası belgeleri istenir. Yabancı ortağın diğer yükümlülükleri yabancının Türkiye’de şirket kurması yazısında anlatılmıştır.
Payın bir kısmı devredilebilir mi?
Evet. Ortak, sahip olduğu esas sermaye paylarının tamamını veya bir kısmını devredebilir; her devir aynı şekil ve onay kurallarına tabidir (TTK md. 595). Devredilen payların sayısı ve itibari değeri sözleşmede, pay defterinde ve sicil başvurusunda aynı şekilde gösterilmelidir.
Kaynaklar
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (mevzuat.gov.tr)
- Ticaret Sicili Yönetmeliği (mevzuat.gov.tr)
- 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun (mevzuat.gov.tr)
İlgili yazılar
- Şirket Müdürünün Hukuki Sorumluluğu
- Anonim Şirkette Yönetim Kurulu Sorumluluğu
- Şirket Birleşme ve Bölünme Süreci
- Şirket Tasfiyesi ve Ticaret Sicilinden Terkin
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Bu yazı 15.11.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.
Yazar: Av. Mehmet İlker Dinç, Avukat
Çalışma alanları: Sigorta Hukuku, Tazminat Hukuku, İş Hukuku, Şirketler Hukuku, Kurumsal Danışmanlık





