
Ticari elektronik ileti, telefon, çağrı merkezi, otomatik arama, e-posta veya kısa mesajla ticari amaçla gönderilen her türlü veri, ses ve görüntü içerikli iletidir. 6563 s. Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun md. 6 uyarınca bu iletiler kural olarak ancak alıcının önceden onayı alınarak gönderilebilir. Onayların ve retlerin kaydı ise İleti Yönetim Sistemi (İYS) üzerinden tutulur.
E-ticaret satıcılarının genel yükümlülükleri ve ETBİS kaydı başka bir yazımızda ele alındı. Bu yazı yalnızca ileti tarafına odaklanır: hangi mesajın onaya tabi olduğu, onayın nasıl alınıp İYS’ye işleneceği, esnaf ve tacir istisnasının sınırı, ret hakkının süreleri, ispat yükü, şikâyet yolu ve 2026 yılında uygulanan idari para cezaları.
Önemli Çıkarımlar
- 6563 s. K. md. 6’ya göre tanıtım iletileri önceden onay alınmadan gönderilemez; esnaf ve tacirlere onaysız gönderim mümkündür ama İYS’de ret kontrolü yapılır.
- Ticari İletişim Yönetmeliği md. 5/3 uyarınca İYS’de onayı bulunmayan alıcıya ticari elektronik ileti gönderilemez.
- İYS dışında alınan onay 3 iş günü içinde İYS’ye kaydedilmezse geçersiz sayılır (Yönetmelik md. 7/11-12).
- Alıcının reddinden sonra gönderim 3 iş günü içinde durdurulur; alıcı şikâyetini iletiden itibaren 3 ay içinde yapar.
- 2026 yılında onaysız ileti için ceza 2.859 TL ile 14.309 TL arasındadır ve toplu gönderimde on katına kadar artırılabilir.
Ticari Elektronik İleti Nedir, Hangi Mesajlar Kapsama Girer?
6563 s. Kanun md. 2/1-c ticari elektronik iletiyi telefon, çağrı merkezleri, faks, otomatik arama makineleri, akıllı ses kaydedici sistemler, elektronik posta ve kısa mesaj gibi araçlarla ticari amaçla gönderilen veri, ses ve görüntü içerikli ileti olarak tanımlar. Sesli pazarlama aramaları da bu nedenle kapsama girer.
Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik md. 5/1 kapsamı daha da netleştirir: mal ve hizmetleri tanıtmak, pazarlamak, işletmeyi tanıtmak ya da kutlama ve temenni gibi içeriklerle tanınırlığı artırmak amacıyla gönderilen iletiler de onaya tabidir. Bilgi kazanımı olarak not edelim: bayram tebriği gibi masum görünen toplu mesajlar, işletmenin adını taşıyorsa ticari elektronik ileti sayılır ve onaysız gönderildiğinde cezaya konu olabilir.
Yönetmelik md. 2/2 bazı iletileri kapsam dışında bırakır: elektronik haberleşme işletmecilerinin yalnızca kendi hizmetleri için abonelerine gönderdikleri iletiler, özel eğitim kurumlarının öğrenci ve velilerine gönderdikleri iletiler ve kamu kurumlarının kamuoyunu bilgilendirme iletileri bunlar arasındadır.

Hangi İletiler İçin Onay Gerekmez?
6563 s. K. md. 6/1 ve Yönetmelik md. 6, onay şartının istisnalarını sayar. Alıcı iletişim bilgisini kendisiyle iletişime geçilmesi için vermişse, satın aldığı ürün veya hizmetin değişikliği, kullanımı ve bakımı hakkındaki iletiler onaysız gönderilebilir. Tahsilat, borç hatırlatma ve teslimat bildirimleri de onaydan muaftır; ancak bu bildirimlerde tanıtım yapılamaz.
| İleti türü | Önceden onay gerekir mi? | İYS kontrolü | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Tüketiciye tanıtım, kutlama veya temenni mesajı | Evet | Evet; İYS’de onayı olmayan alıcıya gönderilemez | Yönetmelik md. 5 |
| Satın alınan ürünün kullanım, bakım ve değişiklik bilgisi | Hayır (iletişim bilgisini alıcı vermişse) | Yapılmaz | 6563 s. K. md. 6/1, Yönetmelik md. 6/1 |
| Tahsilat, borç hatırlatma, teslimat, abonelik bildirimi | Hayır; ancak içinde tanıtım yapılamaz | Yapılmaz | Yönetmelik md. 6/2 ve 6/5 |
| Tacir veya esnafa gönderilen ileti | Hayır | Evet; adres İYS’ye kaydedilir ve ret kontrol edilir | 6563 s. K. md. 6/2, Yönetmelik md. 6/3 ve 6/6 |
| Aracı kurumun müşterisine bilgilendirme iletisi | Hayır | Yapılmaz | Yönetmelik md. 6/4 |
Esnaf ve tacir istisnası
6563 s. K. md. 6/2 esnaf ve tacirlere önceden onay alınmaksızın ileti gönderilmesine izin verir. Ancak istisna sınırsız değildir. Yönetmelik md. 6/6’ya göre gönderimden önce tacir veya esnaf alıcının adresi hizmet sağlayıcı tarafından İYS’ye kaydedilir ve alıcının ret hakkını kullanıp kullanmadığı İYS üzerinden kontrol edilir. Ret varsa md. 6/3 uyarınca artık onaysız ileti gönderilemez. Kişisel cep telefonunu kullanan şahıs işletmesi sahiplerinde, hattın ticari mi kişisel mi kullanıldığı uyuşmazlıklarda ayrıca tartışılabilir.
Onay Nasıl Alınır ve İYS’ye Nasıl Kaydedilir?
Yönetmelik md. 7/1’e göre onay yazılı olarak, her türlü elektronik iletişim aracıyla veya doğrudan İYS üzerinden alınabilir. Onayda alıcının olumlu irade beyanı, adı soyadı ve elektronik iletişim adresi bulunur. Fiziki ortamdaki onayda imza aranır (md. 7/2). Elektronik ortamda alınan onay, ret imkânı da gösterilerek 24 saat içinde alıcıya bildirilir.
İYS kaydı ve 3 iş günü kuralı
Yönetmelik md. 5/2 uyarınca ticari elektronik ileti göndermek isteyen herkes İYS’ye kaydolmak zorundadır. İYS dışında alınan onaylar md. 7/11 uyarınca 3 iş günü içinde İYS’ye kaydedilir; kaydedilmeyen onaylar md. 7/12 gereği geçersizdir. 6563 s. K. md. 11/5 de sisteme aktarılmayan onayların geçersiz kabul edileceğini öngörür. Sistem, Bakanlık ile TOBB arasındaki protokolle kurulmuştur ve alıcılar onaylarını aynı sistem üzerinden görebilir.
Onay alırken yapılmaması gerekenler
- Alıcıya ticari elektronik ileti göndererek onay istemek yasaktır (md. 7/4). “Mesaj almak için EVET yazın” türü ilk mesajlar bu nedenle risklidir.
- Onay metninde olumlu beyan önceden seçili olamaz (md. 7/8).
- Onay, mal veya hizmetin sunulması için ön şart yapılamaz (md. 7/9).
- Abonelik veya satış sözleşmesine eklenen onay, sözleşmenin sonunda, imzadan önce, “ticari elektronik ileti” başlığı altında, ret imkânı tanınarak ve en az on iki punto ile yazılır (md. 7/5).
İleti onayı ile kişisel verilerin işlenmesine ilişkin açık rıza farklı rejimlere tabidir. İkisini aynı kutucukta toplamak her iki mevzuat bakımından da sorun doğurur; ayrım açık rıza ile aydınlatma farkı yazımızda ayrıntılı anlatıldı.

İletinin İçeriğinde Hangi Bilgiler Bulunmalı?
6563 s. K. md. 7 uyarınca iletinin içeriği alınan onaya uygun olmalı ve gönderenin tanınmasını sağlayan bilgiler ile erişilebilir iletişim bilgilerini içermelidir. Yönetmelik md. 8/2-3 bunu somutlaştırır: tacirler için MERSİS numarası ve ticaret unvanı, esnaflar için ad soyad ile T.C. kimlik veya vergi kimlik numarası iletide yer alır.
Kısa mesaj gibi sınırlı alanlarda tacirler için MERSİS numarası yeterlidir. Sesli aramalarda tacirler için ticaret unvanı, esnaflar için ad soyad belirtilir (md. 8/4). İletinin niteliği içeriğinden anlaşılmıyorsa md. 8/6 uyarınca “tanıtım” veya “bilgilendirme” gibi belirleyici bir ibare; kısa mesajda başta, e-postada konu satırında, sesli aramada görüşmenin başında kullanılır. Hediye gibi promosyonlar ve yarışmalar varsa bu durum iletide açıkça belirtilir ve şartlar kolay ulaşılabilir bir adreste sunulur (md. 8/7-8).
Alıcı Ret Hakkını Nasıl Kullanır?
6563 s. K. md. 8 uyarınca alıcı dilediği zaman, gerekçe göstermeden iletileri reddedebilir ve talebin ulaşmasından itibaren 3 iş günü içinde gönderim durdurulur. Yönetmelik md. 9/3’e göre ret, ileti hangi kanalla geldiyse aynı kanaldan, kolay ve bedelsiz olarak yapılabilmelidir. Ret imkânı her iletide yer alır.
Ret hakkı ve İYS bildirimi
Alıcı reddini doğrudan İYS üzerinden de kullanabilir (md. 9/7). Hizmet sağlayıcıya ulaşan retler ise md. 9/6 uyarınca 3 iş günü içinde İYS’ye bildirilir. Ret, yalnızca bildirimin yapıldığı kanal için onayı geçersiz kılar (md. 9/1); SMS reddi e-posta onayını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Acentelik veya bayilik ilişkisinde taraflardan birine yapılan ret ise md. 9/2 uyarınca tüm taraflara yapılmış sayılır. Ret, mevzuat gereği gönderilmesi zorunlu bildirimlere engel olmaz (md. 9/5).
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Elektronik ortamda alınan onayın alıcıya bildirilmesi | 24 saat | Yönetmelik md. 7/3 |
| İYS dışında alınan onayın İYS’ye kaydı | 3 iş günü | Yönetmelik md. 7/11 |
| Ret bildirimi sonrası gönderimin durdurulması | 3 iş günü | 6563 s. K. md. 8/3, Yönetmelik md. 10 |
| Hizmet sağlayıcıya ulaşan reddin İYS’ye bildirilmesi | 3 iş günü | Yönetmelik md. 9/6 |
| Onay ve ileti kayıtlarının saklanması | 3 yıl | Yönetmelik md. 13/2 |
| Alıcının şikâyet başvurusu | İletinin gönderildiği tarihten itibaren 3 ay | Yönetmelik md. 14/3 |
| İl müdürlüğünün bilgi ve belge talebine cevap | 15 gün (bir defa 15 gün uzatılabilir) | Yönetmelik md. 15/3 |
| İdari para cezasına karşı başvuru | Tebliğden itibaren 15 gün | 5326 s. Kabahatler K. md. 27/1 |

Onayın İspatı ve Kayıtların Saklanması Nasıl Olur?
Yönetmelik md. 13/1’e göre şikâyet konusu işlemlerde ispat yükü hizmet sağlayıcıya ve aracı hizmet sağlayıcıya aittir. Md. 13/2 uyarınca onay kayıtları onayın geçerliliğinin sona erdiği tarihten, diğer ileti kayıtları ise kayıt tarihinden itibaren 3 yıl saklanır ve istendiğinde Bakanlığa sunulur.
Onay ispatı ve aracı hizmet sağlayıcının rolü
İYS üzerinden alınan onaylarda ispat sistem kaydıyla yapılır; İYS dışındaki onaylarda ise md. 7/10 uyarınca ispat tamamen hizmet sağlayıcıya düşer. Toplu SMS firmaları gibi aracı hizmet sağlayıcılar, md. 11/6-7 uyarınca İYS’ye kayıtlı olmayan hizmet sağlayıcının gönderimini başlatamaz ve gönderimden önce alıcı onayını İYS’den kontrol eder. Bilgi kazanımı: md. 17/A, bu aracı kontrol yükümlülüklerini e-posta yoluyla gönderilen iletilere uygulamaz. E-posta pazarlamasında İYS kontrolü bu nedenle tamamen gönderen işletmenin kendi süreçlerine kalır.
Onaysız İletiye Karşı Şikâyet Nereye Yapılır?
Yönetmelik md. 14/1’e göre şikâyet e-Devlet, İYS veya Bakanlık internet sitesi üzerinden elektronik olarak ya da şikâyetçinin ikametgâhının bulunduğu yerdeki ticaret il müdürlüğüne yazılı olarak yapılır. Md. 14/3 uyarınca başvuru, iletinin gönderildiği tarihten itibaren 3 ay içinde yapılmalıdır. Bakanlığın elektronik başvuru kanalı Ticari Elektronik İleti Şikâyet Sistemi üzerinden işler.
İleti şikâyeti için gerekli bilgiler
Md. 14/2 kanal bazında asgari bilgileri sayar. Kısa mesajda T.C. kimlik numarası, telefon numarası, operatör adı, gönderen numara veya başlık, tarih, saat ve iletinin görsel örneği istenir. E-postada gönderen adres, tarih, saat, içerik ve ekran görüntüsü eklenir. Sesli aramada arayan numara, tarih, saat ve konu belirtilir. Şikâyetçi yalnızca kendisine ait adreslere gelen iletiler için başvurabilir (md. 14/4). Eksik başvuru md. 14/5 uyarınca işleme konulmaz; bu yüzden ekran görüntüsü tarih ve saat görünecek şekilde alınmalıdır.
Başvuru önce İYS üzerinden ön incelemeden geçer; il müdürlüğü gerekirse işletmeden bilgi ve belge ister ve işletme bunları 15 gün içinde sunar (md. 15). Süresinde belge sunmayan işletme hakkında şikâyetçinin belgeleri üzerinden karar verilir.

2026 Yılında Hangi İdari Para Cezaları Uygulanır?
6563 s. K. md. 12’deki tutarlar her yıl yeniden değerlenir. Kanun’un mevzuat.gov.tr’deki metnine eklenen tabloya göre 1/1/2026 ile 31/12/2026 arasında uygulanacak tutarlar, Ticaret Bakanlığının 25/12/2025 tarihli ve 33118 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Tebliği ile belirlenmiştir. Onaysız ileti için 2026 aralığı 2.859 TL ile 14.309 TL’dir.
| Aykırılık | Dayanak | 2026 yılı alt ve üst sınır |
|---|---|---|
| Onaysız ileti gönderme, iletinin onaya uygun olmaması | 6563 s. K. md. 12/1-a | 2.859 TL – 14.309 TL |
| İletide kimlik ve iletişim bilgisi, konu ve amaç bilgisi bulunmaması | 6563 s. K. md. 12/1-b | 2.859 TL – 28.620 TL |
| Ret imkânı sunmama, reddi süresinde uygulamama | 6563 s. K. md. 12/1-c | 5.723 TL – 42.930 TL |
| Bir defada birden fazla kişiye onaysız ileti | 6563 s. K. md. 12/2 | (a) bendindeki ceza on katına kadar artırılır |
Md. 12/2 toplu gönderimde (a) bendindeki cezanın on katına kadar artırılmasını öngörür; md. 12/4 ise aynı aykırılığın bir yıl içinde tekrarında bir önceki cezanın iki katının uygulanmasını düzenler. Yönetmelik md. 17’ye göre cezayı, hizmet sağlayıcının sicile kayıtlı merkezinin bulunduğu yerdeki il müdürü verir ve ceza tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir. Karara karşı 5326 s. Kabahatler K. md. 27/1 uyarınca tebliğden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir. Peşin ödeme ve itiraz ilişkisi idari para cezalarında peşin ödeme yazısında, e-ticaretin diğer yaptırımları ise ETBİS ve e-ticaret yaptırımları yazısında anlatılmıştır.
Bu örnek temsilidir: Bir mağaza, eski müşteri listesindeki numaralara bayram kutlaması içeren ve mağaza adını taşıyan toplu SMS gönderiyor. Numaraların bir kısmı İYS’de kayıtlı değil. Alıcılardan biri üç ay içinde e-Devlet üzerinden şikâyette bulunuyor. İşletme onayı ispat edemezse md. 12/1-a cezası, toplu gönderim nedeniyle md. 12/2 uyarınca artırılmış olarak gündeme gelebilir.
Haksız rekabet boyutu olan toplu ileti uyuşmazlıkları için haksız rekabet ve ticari itibar, müşteri verilerinin güvenliği için KVKK veri ihlali bildirimi yazılarına bakılabilir. Diğer konular için bilişim hukuku ve KVKK sayfası ile KCD Hukuk ekip sayfası incelenebilir. Somut durumunuzun dosya özelinde değerlendirilmesi gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
Ticari elektronik iletiler hakkında hem işletmeler hem alıcılar benzer sorular sorar: hangi mesaj onaya tabidir, İYS kaydı zorunlu mudur, ret ne kadar sürede uygulanır ve şikâyet nasıl yapılır. Aşağıdaki yanıtlar 6563 s. Kanun ile Ticari İletişim Yönetmeliğinin güncel hükümlerine dayanır.
Bayram kutlama mesajı göndermek için onay gerekir mi?
Evet. Ticari İletişim Yönetmeliği md. 5/1, kutlama ve temenni gibi içeriklerle işletmenin tanınırlığını artırmaya yönelik iletileri de ticari elektronik ileti sayar. Mesaj işletmenin adını taşıyorsa ve alıcının onayı İYS’de kayıtlı değilse gönderim cezaya konu olabilir.
Şirketlere onaysız tanıtım e-postası gönderilebilir mi?
6563 s. K. md. 6/2 uyarınca esnaf ve tacirlere önceden onay alınmadan ileti gönderilebilir. Ancak gönderimden önce adresin İYS’ye kaydedilmesi ve alıcının ret hakkını kullanıp kullanmadığının kontrol edilmesi gerekir. Ret varsa artık onaysız gönderim yapılamaz.
İYS'ye kayıt zorunlu mu?
Ticari elektronik ileti göndermek isteyen gerçek ve tüzel kişiler Yönetmelik md. 5/2 uyarınca İYS’ye kaydolur. İYS dışında alınan onaylar 3 iş günü içinde sisteme kaydedilmezse geçersiz sayılır ve İYS’de onayı bulunmayan alıcıya ileti gönderilemez.
Mesaj almak istemiyorum, ne kadar sürede durdurulur?
Ret talebi hizmet sağlayıcıya ulaştıktan sonra gönderim 3 iş günü içinde durdurulur (6563 s. K. md. 8/3). Ret, iletinin geldiği kanaldan veya doğrudan İYS üzerinden bedelsiz olarak yapılabilir. Sürenin sonunda gelen iletiler için şikâyet yoluna başvurulabilir.
Onaysız SMS için şikâyet süresi nedir?
Şikâyet, iletinin gönderildiği tarihten itibaren 3 ay içinde yapılmalıdır (Yönetmelik md. 14/3). Başvuru e-Devlet, İYS, Bakanlığın şikâyet sistemi veya ikametgâhınızdaki ticaret il müdürlüğü üzerinden yapılır. Gönderen numara, tarih, saat ve ekran görüntüsü başvuruya eklenmelidir.
Onaysız ileti cezasına nasıl itiraz edilir?
6563 s. Kanun özel bir yol öngörmediğinden 5326 s. Kabahatler K. md. 27/1 uygulanır: ceza kararının tebliğinden itibaren 15 gün içinde sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir. İtirazda onayın İYS kaydı ve ileti kayıtları en önemli delildir.
Kaynaklar
- 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun (mevzuat.gov.tr)
- Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik (mevzuat.gov.tr)
- Ticaret Bakanlığı Ticari Elektronik İleti Şikâyet Sistemi (tiss.ticaret.gov.tr)
- 5326 sayılı Kabahatler Kanunu (mevzuat.gov.tr)
İlgili yazılar
- Çerez Kullanımında Hukuki Yükümlülükler
- Sosyal Medya Hesabının Ele Geçirilmesi
- Dijital Miras ve Hesapların Akıbeti
- Çalışanın Kişisel Verilerinin İşlenmesi
Bu yazı genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Somut durumunuz için dosyanızın ayrıca değerlendirilmesi gerekir.
Bu yazı 15.11.2026 tarihli mevzuat esas alınarak hazırlanmıştır.
Yazar: KCD Hukuk





